اقتصادآنلاین گزارش می‌دهد؛

نگرانی ۷۰ درصد از کاربران شبکه‌های اجتماعی از نقض حریم خصوصی/ حفاظت از اطلاعات کاربران با پلتفرم‌های غیرمتمرکز

پلتفرم‌های اجتماعی غیرمتمرکز به‌عنوان راهکاری نوین در دنیای دیجیتال معرفی شده‌اند که وعده حفاظت بهتر از حریم خصوصی، کنترل بیشتر کاربران بر داده‌های خود و کاهش خطرات امنیتی را ارائه می‌دهند. اما این پلتفرم‌ها چگونه کار می‌کنند و آیا می‌توانند جایگزین پلتفرم‌های متمرکز شوند؟

کد خبر: ۲۰۳۱۶۲۷

۱۳ بهمن ۱۴۰۳

اقتصادآنلاین، مهرین نظری: در سال‌های اخیر، نگرانی‌های گسترده‌ای درباره نقض حریم خصوصی در شبکه‌های اجتماعی متمرکز شکل گرفته است. پلتفرم‌های غول‌آسا مانند فیسبوک، اینستاگرام و توییتر به‌دلیل استفاده از داده‌های کاربران برای اهداف تجاری و تبلیغاتی، بار‌ها با انتقاد مواجه شده‌اند. این چالش‌ها به ظهور پلتفرم‌های اجتماعی غیرمتمرکز منجر شده است که با استفاده از فناوری‌های توزیع‌شده مانند بلاکچین، الگویی جدید برای حفاظت از داده‌های کاربران ارائه می‌دهند.

پلتفرم‌های غیرمتمرکز چگونه کار می‌کنند؟

پلتفرم‌های غیرمتمرکز برخلاف مدل‌های متمرکز، داده‌ها را به‌صورت توزیع‌شده در شبکه‌ای از گره‌ها ذخیره می‌کنند. به‌طور مثال، Mastodon، یکی از معروف‌ترین این پلتفرم‌ها، به کاربران اجازه می‌دهد در سرور‌های مختلف عضو شوند و در عین حال با دیگر کاربران در سراسر جهان ارتباط برقرار کنند. این مدل به‌دلیل عدم تمرکز قدرت در یک نهاد واحد، از شفافیت بیشتری برخوردار است.

اهمیت پلتفرم‌های غیرمتمرکز در حفاظت از حریم خصوصی

تحقیقات نشان می‌دهد که بیش از ۷۰ درصد کاربران شبکه‌های اجتماعی در سال ۲۰۲۴ نگران حریم خصوصی خود بودند. این نگرانی‌ها به‌ویژه در مورد استفاده غیرمجاز از داده‌ها و نقض‌های امنیتی افزایش یافته است. در یک نمونه برجسته، افشای اطلاعات میلیون‌ها کاربر فیسبوک در رسوایی کمبریج آنالیتیکا، زنگ خطر را برای بسیاری به صدا درآورد.

پلتفرم‌های غیرمتمرکز نه‌تنها کنترل بیشتری به کاربران می‌دهند، بلکه به‌دلیل رمزنگاری داده‌ها، احتمال نقض امنیتی را کاهش می‌دهند. به‌عنوان مثال، در Steemit، یک شبکه اجتماعی مبتنی بر بلاکچین، تمامی فعالیت‌ها به‌صورت شفاف در بلاکچین ثبت می‌شود و کاربران مالک محتوای خود هستند. این مدل از تبلیغات مزاحم و جمع‌آوری داده‌های غیرضروری جلوگیری می‌کند.

چالش‌های پیش روی پلتفرم‌های غیرمتمرکز

با وجود این مزایا، پلتفرم‌های غیرمتمرکز با چالش‌هایی روبه‌رو هستند. برای مثال، پیچیدگی استفاده از این پلتفرم‌ها می‌تواند مانعی برای کاربران عادی باشد. بسیاری از کاربران به رابط‌های کاربری ساده و تجربه کاربری روان عادت کرده‌اند و فناوری‌های غیرمتمرکز ممکن است در ابتدا برای آنها گیج‌کننده باشد. علاوه بر این، عدم وجود مدل‌های تجاری پایدار یکی دیگر از چالش‌هاست. برخلاف پلتفرم‌های متمرکز که از تبلیغات درآمدزایی می‌کنند، پلتفرم‌های غیرمتمرکز نیازمند حمایت مالی جایگزین‌هایی مانند توکن‌های دیجیتال یا اشتراک‌های کاربری هستند.

راهکار‌هایی برای بهبود و گسترش پلتفرم‌های غیرمتمرکز

برای حل این مشکلات، برخی پلتفرم‌ها مانند Mastodon تلاش کرده‌اند تا رابط‌های کاربری خود را بهبود بخشند و استفاده از این پلتفرم‌ها را آسان‌تر کنند. همچنین، نقش سیاست‌گذاران در تنظیم قوانین حمایتی برای پلتفرم‌های غیرمتمرکز بسیار حیاتی است. به‌عنوان مثال، در اتحادیه اروپا، قوانین GDPR به‌عنوان یک چارچوب قوی برای حفاظت از داده‌ها، زمینه را برای پذیرش بهتر این پلتفرم‌ها فراهم کرده است.

آینده پلتفرم‌های اجتماعی غیرمتمرکز به کدام سمت می‌رود؟

آینده پلتفرم‌های غیرمتمرکز به ترکیبی از پیشرفت‌های فنی، پذیرش عمومی و حمایت سیاست‌گذاران وابسته است. اگرچه این فناوری هنوز در مراحل اولیه است، اما می‌تواند نقش مهمی در تغییر الگو‌های اجتماعی و اقتصادی داشته باشد. برای مثال، با پیشرفت هوش مصنوعی، این پلتفرم‌ها می‌توانند ابزار‌های هوشمندتری برای مدیریت محتوا و بهبود تجربه کاربری ارائه دهند.

پلتفرم‌های اجتماعی غیرمتمرکز فرصتی بی‌نظیر برای حفاظت از حریم خصوصی کاربران و ایجاد شفافیت در فضای دیجیتال هستند. اگرچه مسیر پیش‌روی آنها چالش‌برانگیز است، اما با حمایت کاربران و توسعه‌دهندگان، می‌توانند به بخشی از آینده ارتباطات دیجیتال تبدیل شوند.