روانشناسی رنگ‌ها؛ چگونه رنگ‌ها بر ویژگی‌های روانشناسی افراد تأثیر می‌گذارند؟

رنگ‌ها بخش جدانشدنی زندگی روزمره ما هستند؛ از طبیعت پیرامون گرفته تا طراحی لباس‌ها، دکوراسیون داخلی خانه‌ها و حتی برندهای تجاری. هر رنگ می‌تواند پیامی ویژه به همراه داشته باشد و به شکلی ناپیدا بر احساسات، افکار و رفتارهای ما تاثیر بگذارد. آیا تاکنون به این فکر کرده‌اید که چرا یک اتاق آبی حس آرامش می‌دهد یا چرا لباس قرمز توجه بیشتری را جلب می‌کند؟ روانشناسی رنگ ها به دنبال کشف همین ارتباط پنهان است. این علم به ما می‌آموزد که چگونه می‌توانیم از قدرت رنگ‌ها برای بهبود روحیه، افزایش خلاقیت و ایجاد تعادل در زندگی بهره ببریم.

کد خبر: ۲۰۳۸۵۵۶

۲۸ بهمن ۱۴۰۳

به گزارش اقتصادآنلاین، به نقل از درمانکده، روانشناسی رنگ (Color Psychology) به بررسی تاثیر رنگ‌ها بر احساسات، افکار و رفتار انسان می‌پردازد. در واقع، روانشناسی رنگ ها به زبان ساده در مورد رنگ‌ها به عنوان یک عامل تعیین‌کننده رفتار انسان مطالعه می‌کند. هدف این مطالعه، بررسی اثرگذاری رنگ‌ها بر تصمیمات روزمره زندگی و رفتار انسان است. به عنوان مثال، آیا رنگ یک لباس می‌تواند ما را وادار به خرید آن کند؟ یا رنگ بسته‌بندی یک محصول باعث ترجیح آن به محصول دیگری می‌شود؟ در جواب این سوالات باید بگوییم بله، رنگ‌ها بر تصمیمات روزمره ما تاثیر می‌گذارند.

با این حال، فعلا در مورد چگونگی اثرگذاری رنگ‌ها بر عملکرد روانی مطالعات و پژوهش‌های کمی انجام شده است. اما همین تحقیقات نشان می‌دهند که تاثیر رنگ‌ها بر احساسات و افکار ما تا حد زیادی برگرفته از فرهنگ و تجربه شخصی هر فرد است. مثلا، رنگ سفید ممکن است در برخی کشورها نماد پاکی و صلح باشد، اما در کشور دیگری به عنوان نماد عزاداری استفاده شود.

تاثیر رنگ‌ها بر ویژگی‌های روانشناسی

فهمیدن زبان رنگ‌ها، دریچه‌ای تازه به سوی درک بهتر دنیای پیرامون و احساسات درونی ماست.

تعداد زیادی از روانشناسان معتقدند، رنگ‌ها بر میزان آگاهی ما از اتفاقات پیرامون‌مان تاثیر می‌گذارند. آن‌ها بر این باورند که مغز انسان می‌تواند به طور پیش‌فرص ارتباط رنگ‌های مختلف را با احساسات پیدا کند. در واقع می‌توان گفت، حسی که مغز ما پس از مشاهده یک رنگ تجربه می‌کند با سطح اطلاعات و اتفاقاتی که قبل تجربه کرده‌ایم، مرتبط است. به عنوان مثال، رنگ قرمز با پیامدهای طبیعی مانند خون و آتش تطابق دارد؛ به همین دلیل ذهن انسان با مشاهده این رنگ، ناخودآگاه آن را با خطر مرتبط می‌داند.

در مبحث روانشناسی رنگ ها نمی‌توان تاثیر رنگ‌ها را بر حالات روحی، تمرکز، آرامش و انگیزه نادیده گرفت. رنگ‌ها از طریق تحریک سیستم عصبی و ارسال پیام به مغز، می‌توانند احساسات، رفتار و عملکرد انسان را تحت تاثیر قرار دهند. به همین دلیل شناخت روانشناسی رنگ ها کمک می‌کند تا درک بهتری از خود داشته باشیم و از رنگ‌ها به شکل صحیحی در محیط زندگی یا کار استفاده کنیم. برای درک بهتر این موضوع، در ادامه با جدول روانشناسی رنگ های گرم و سرد آشنا می‌شوید:

رنگ‌های گرم

رنگ‌های سرد

قرمز

آبی

نارنجی

سبز

زرد

بنفش

جدول رنگ‌های گرم و سرد
در توضیح روانشناسی رنگ های سرد و گرم توجه به این نکته بسیار مهم است که رنگ‌های گرم معمولا باعث افزایش انرژی و تحریک احساسات می‌شوند. این رنگ‌ها به دلیل جذابیت بصری و تاثیرگذاری بالا، برای مکان‌هایی که نیاز به جلب توجه یا ایجاد هیجان دارند، مفید هستند. در مقابل، رنگ‌های سرد اثرات آرام‌بخشی بیشتری دارند و به ایجاد حس آرامش و تمرکز کمک می‌کنند.

معنی رنگ ها در روانشناسی

در این قسمت همراه ما باشید تا بررسی کنیم هر رنگ در روانشناسی چه معنایی دارد.

۱- رنگ قرمز

این رنگ با انرژی، شور، اشتیاق، قدرت و هیجان همراه است. رنگ قرمز متابولیسم بدن و میزان تنفس را افزایش می‌دهد و ضربان قلب را بالا می‌برد. در واقع می‌توان گفت، رنگ قرمز تداعی‌کننده جنگ، خطر، قدرت، عزم و اراده و عشق است و توجه دیگران را به خود جلب می‌کند.

۲- رنگ آبی

رنگ آبی آرامش‌بخش است و ویژگی‌هایی همچون اعتماد، ثبات، صلح و هماهنگی را القا می‌کند. روانشناسان معتقدند، آبی متضاد رنگ قرمز است و با پایین آوردن متابولیسم و ضربان قلب به کاهش استرس و اضطراب کمک می‌کند و می‌تواند تمرکز افراد را افزایش دهد.

۳- رنگ زرد

زرد، روشن‌ترین رنگ در طیف رنگ‌ها به‌شمار می‌آید.

رنگ زرد القاکننده حس شادی، خوشبختی، خلاقیت و انرژی مثبت است. روشنایی این رنگ باعث می‌شود تا ذهن بازتر شود و فرد با افزایش فعالیت ذهنی به دنبال دیدگاه جدید باشد.

۴- رنگ نارنجی

رنگ نارنجی از ترکیب قرمز و زرد به وجود می‌آید و دارای انرژی هر ۲ رنگ است. این رنگ اشتیاق، خلاقیت، ماجراجویی، موفقیت و تعادل را نشان می‌دهد. در واقع، نارنجی ترغیب‌کننده برون‌گرایی است و جذابیت، شیفتگی و اراده را منتقل می‌کند.

۵- رنگ صورتی

رنگ صورتی نشان‌دهنده عشق بی‌قیدوشرط، زنانگی، ناپختگی و کمی بازیگوشی است. این رنگ القاکننده نوعی حس آرامش بدون تهدید است و گاهی با بی‌گناهی، خوش‌بینی و امید همراه می‌شود. رنگ صورتی در اغلب موارد ابعاد مثبت زنانگی مانند مهربانی و پرورش را نشان می‌دهد، اما گاهی حساسیت و آسیب‌پذیری را منتقل می‌کند.

۶- رنگ سبز

در روانشناسی رنگ ها مفاهیمی همچون امید، حس تازگی، باروری، سلامت و سخاوت را می‌توان از رنگ سبز دریافت کرد. با این حال در برخی شرایط، روانشناسان رنگ سبز را با حس منفی حسادت مرتبط می‌دانند. اما به طور کلی این رنگ یادآور ریشه، آرامش درونی و صلح است. رنگ سبز می‌تواند با کاهش متابولیسم بدن و اثرات آرام‌بخشی برای جسم و ذهن مفید باشد.

۷- رنگ سفید

رنگ سفید در روانشناسی با خلوص، پاکی، سادگی، بی‌گناهی و فروتنی در ارتباط است. با این حال، در برخی مناطق این رنگ با معانی منفی همچون عقیم بودن و سرما تعریف می‌شود. اما اکثر افراد از رنگ سفید، مفاهیمی همچون آرامش، کمال و ظرافت فکر را دریافت می‌کنند. در روانشناسی، این رنگ به عنوان نماد بیداری، خلاقیت و گشودگی هم شناخته می‌شود.

۸- رنگ بنفش

این رنگ از ترکیب قرمز و آبی به وجود می‌آید و تا حدودی از ویژگی هر ۲ رنگ برخوردار است.

در مبحث روانشناسی رنگ ها، بنفش به عنوان یک رنگ سلطنتی شناخته می‌شود که با خلاقیت، معنویت و شکوه همراه است. این رنگ می‌تواند حس منحصربه‌فرد بودن و الهام گرفتن را در افراد بیدار کند. با این حال، برخی افراد در مواجهه با رنگ بنفش دچار حس ناامیدی می‌شوند.

۹- رنگ سیاه

رنگ سیاه القاکننده حس قدرت، رمز و راز، جدیت و پیچیدگی است. این رنگ مفهوم بسیار گسترد‌ه‌ای دارد و بسته به حس‌وحال هر فرد می‌تواند معانی متفاوتی داشته باشد. برخی افراد رنگ سیاه را نشان‌دهنده غم و عصبانیت می‌دانند، در حالی که این رنگ برای بعضی دیگر نماد قدرت است.

۱۰- رنگ قهوه‌ای

رنگ قهوه‌ای به عنوان نماد چوب، خاک و سنگ شناخته می‌شود؛ به همین دلیل در عین اینکه بیانگر مفاهیمی همچون راحتی و امنیت است، جزء رنگ‌های تحمیل‌کننده به‌شمار می‌آید. بدین معنی که یک فرد، حس احترام و قدردانی را توسط موقعیت خود به شما تحمیل می‌کند. در گذشته این رنگ برای افراد بزرگتر خانواده استفاده می‌شد، به همین دلیل القاکننده جدیت، ثبات و تدبیر است و حس امنیت به همراه دارد.

۱۱- رنگ خاکستری

خاکستری یک رنگ خنثی است و با مفاهیمی همچون بی‌تفاوتی و تعادل مرتبط می‌شود. با وجود اینکه رنگ خاکستری کسی را خسته نمی‌کند، اما برای برخی از افراد تداعی‌کننده حس افسردگی و از دست دادن است.

روانشناسی رنگ ها در کسب و کار

رنگ‌ها می‌توانند با اثرگذاری بر تصمیم‌گیری مشتری، تجربه خرید را تغییر دهند.

روانشناسی رنگ‌ها نقش بسیار مهمی در کسب و کار دارد؛ زیرا رنگ‌ها به طور مستقیم بر احساسات و تصمیم‌گیری‌های افراد تاثیر می‌گذارند. برندها با استفاده هوشمندانه از رنگ‌ها، پیام‌های خاصی را به مشتریان منتقل می‌کنند. در واقع می‌توان گفت، شناخت روانشناسی رنگ‌ ها برای جذب مشتری موثر است. چرا که رنگ‌ها اولین چیزی هستند که مشتری از یک محصول یا برند می‌بیند و این اولین تاثیر می‌تواند قوی‌ترین عامل برای موفقیت در کسب وکار باشد. به طور کلی می‌توان مهم‌ترین مزایای آگاهی از روانشناسی رنگ‌ها برای کسب و کار را شامل موارد زیر دانست:

ایجاد هویت برند

تاثیر بر تصمیم‌گیری خرید مشتریان

ایجاد تمایز در بازار رقابتی

جلب توجه و تاثیر بر تعامل با مشتری

تاثیر روانشناسی رنگ ها برای کودکان چگونه است؟

مطالعات انجام‌شده نشان می‌دهند، رنگ‌ها تاثیر زیادی بر رشد مغز، خلاقیت، بهره‌وری و یادگیری کودکان دارند. چرا که کودکان نسبت به بزرگسالان واکنش‌های احساسی و شناختی بیشتری به رنگ‌ها نشان می‌دهند. معمولا متخصصان توصیه می‌کنند از رنگ قرمز برای کودکان مضطرب، بی‌قرار، پرتنش و بیش‌فعال استفاده نکنید.

رنگ قرمز هیجان و میزان فعالیت کودکان را افزایش می‌دهد و می‌تواند بر خلق‌وخوی آن‌ها تاثیر منفی بگذارد. اگر به دنبال رنگ مناسب برای کودک پرانرژی خود هستید، بهتر است به سراغ رنگ‌های آبی، بنفش و سبز بروید.

روانشناسی رنگ ها در نقاشی کودکان

روانشناسان کودک معمولا از نقاشی به عنوان ابزاری در فرآیند ارزیابی و درمان استفاده می‌کنند.

توجه به روانشناسی رنگ‌ها در نقاشی کودکان می‌تواند شما را از احساسات آن‌ها باخبر کند. رنگ‌های استفاده‌ شده در نقاشی، اطلاعات ارزشمندی درباره احساسات، افکار و حالات درونی کودکان ارائه می‌دهند. معمولا کودکان، به‌ویژه بچه‌های زیر ۶ سال، رنگ‌ها را برای نقاشی خود بی‌دلیل و به طور تصادفی انتخاب نمی‌کنند. اگر احساس می‌کنید کودک شما یک یا چند رنگ را به طور افراطی در نقاشی خود به کار می‌برد، حتما با یک روانشناس کودک مشورت کنید.

در ادامه شما را با مفهوم برخی رنگ‌ها از نظر روانشناسی در نقاشی کودکان آشنا می‌کنیم:

رنگ آبی: آرامش، امنیت، رویاپردازی و آزادی

رنگ زرد: خوش‌بین، سرزنده، دارای تخیل روشن و نیازمند جلب توجه

رنگ قرمز: هیجان، انرژی زیاد، خشم، اضطراب، شور و نشاط

رنگ سبز: جاه‌طلبی، کنجکاوی و گاهی احساس وابستگی

رنگ نارنجی: تمایل برای ایجاد ارتباط با دیگران، شور و اشتیاق اجتماعی

رنگ صورتی: نیاز به توجه، مراقبت و آسیب‌پذیری

رنگ بنفش: خلاقیت، خیال‌پردازی و علاقه‌مند به دنیای فانتزی

شخصیت‌شناسی افراد از روی رنگ مورد علاقه‌شان

در مبحث روانشناسی رنگ ها به این موضوع که رنگ‌ها با جنبه‌های مختلف شخصیت افراد در ارتباط هستند، توجه ویژه‌ای شده است. برخی روانشناسان از رنگ مورد علاقه افراد به عنوان ابزاری برای کشف ویژگی‌های درونی و تمایلات شخصی استفاده می‌کنند. در ادامه با تاثیر روانشناسی رنگ ها در شخصیت افراد بیشتر آشنا می‌شوید:

رنگ قرمز: افراد علاقه‌مند به این رنگ، معمولا پرشور، فعال و با اعتمادبه‌نفس هستند. استفاده طولانی‌مدت از رنگ قرمز می‌تواند باعث بروز پرخاشگری شود.

رنگ آبی: افراد علاقه‌مند به رنگ آبی، معمولا دارای شخصیت آرام، محافظه‌کار، قابل اعتماد، متعادل و متمرکز هستند. این افراد ترجیح می‌دهند در محیط کنترل‌شده کار کنند.

رنگ زرد: افرادی که به رنگ زرد علاقه دارند، معمولا خلاق، شاداب و پرانرژی هستند. آن‌ها ذهن باز و ایده‌پردازی دارند.

رنگ سبز: افراد علاقه‌مند به این رنگ، معمولا اجتماعی، دلسوز و مهربان هستند و کارهایشان را با احساس مسئولیت زیادی انجام می‌دهند.

رنگ بنفش: افرادی که به این رنگ علاقه‌مند هستند، معمولا شخصیت خیال‌پرداز، مستقل، خلاق و متفکر دارند. آن‌ها به عمق مسائل توجه می‌کنند و به دنبال معنا و درک عمیق از زندگی هستند.

رنگ نارنجی: افراد علاقه‌مند به رنگ نارنجی، معمولا خوش‌برخورد، اهل ارتباط اجتماعی و پرانرژی هستند. آن‌ها به انجام فعالیت گروهی علاقه دارند و از تجربیات جدید یا هیجان‌انگیز استقبال می‌کنند.

رنگ سفید: علاقه‌مندان به این رنگ، دارای شخصیت ایده‌آل‌گرا، صلح‌طلب، کمال‌جو، منظم و آرام هستند. آن‌ها از پیچیدگی‌های اطراف خود دوری می‌کنند.

رنگ سیاه: افراد علاقه‌مند به رنگ سیاه، معمولا شخصیت قوی و بااراده‌ای دارند. این افراد به دنبال حفظ حریم خصوصی هستند و ممکن است نسبت به بروز احساسات خود محافظه‌کار باشند.

روانشناسی رنگ ها در لباس

درک روانشناسی رنگ‌ها و آشنایی با تاثیرات آن‌ها بر احساسات و عملکردمان، کمک می‌کند تا هنگام انتخاب یک رنگ، آگاهانه‌تر عمل کنیم.

همان‌طور که پیش‌تر گفتیم، رنگ‌ها می‌توانند به صورت ناخودآگاه بر احساسات، رفتار و حتی خودباوری افراد تاثیر بگذارند. از همین‌رو توجه به روانشناسی رنگ‌ها در انتخاب لباس اهمیت زیادی دارد. گاهی‌اوقات، رنگ لباس نشان‌دهنده حالات روحی افراد است و بر نحوه تعاملات اجتماعی او اثر می‌گذارد. به عنوان مثال، رنگ قرمز به دلیل جذابیت و جلب توجه می‌تواند در مواقعی که افراد تمایل به دیده شدن دارند، مناسب باشد.

همچنین، رنگ آبی به عنوان نماد آرامش و اعتماد شناخته می‌شود؛ به همین دلیل معمولا انتخاب مناسبی برای لباس‌های رسمی در محل کار است. لباسی با این رنگ می‌تواند حس اطمینان و حرفه‌ای بودن را به شرکای کاری شما القا کنند.

افراد دارای اعتمادبه‎نفس بالا، معمولا برای قرارهای رسمی از لباسی با رنگ مشکی استفاده می‌کنند که در عین شیک بودن، نماد قدرت و جدیت به‌شمار می‌آید. از سوی دیگر، رنگ‌های روشن مانند زرد، سبز و نارنجی، همگی القاکننده حس شادی و خلاقیت هستند؛ به همین دلیل می‌توان از لباس‌هایی با این رنگ‌ها در فضای مهمانی‌ها یا قرارهای دوستانه استفاده کرد.

معماری داخلی و تاثیر رنگ‌ها

تاثیر روانشناسی رنگ ها در معماری داخلی بسیار حائز اهمیت است. چرا که می‌تواند باعث تغییر ابعاد روانی فضا شود و حتی انرژی یا احساسات مختلفی را به محیط منتقل کند. رنگ‌های روشن مانند سفید، آبی آسمانی و بژ فضا را بزرگتر و آرامش‌بخش‌تر نشان می‌دهند؛ بنابراین بهتر است در فضاهای کوچک و اتاق‌های خواب از این رنگ‌ها استفاده کنید.

از سوی دیگر، رنگ‌های تیره مانند مشکی و خاکستری فضایی مدرن و شیک ایجاد می‌کنند؛ به همین دلیل برای فضاهای عمومی که باید بیانگر حس قدرت و پایداری باشند، مناسب هستند. شما می‌توانید برای ایجاد یک اتاق کار با تمرکز بالا یا اتاق نشیمن دلنشین و آرام‌بخش از رنگ سبز استفاده کنید. همچنین، رنگ نارنجی به دلیل القای حس صمیمیت و انرژی مثبت می‌تواند برای فضای پذیرایی و اتاق نشیمن گزینه مناسبی باشد. در نهایت، اگر به دنبال یک رنگ انرژی‌بخش برای حمام، آشپزخانه یا فضای غذاخوری هستید، می‌توانید به سراغ رنگ زرد بروید.

نگاهی کوتاه به روانشناسی رنگ ها

آگاهی از روانشناسی رنگ ها می‌تواند به ما کمک کند تا از رنگ‌ها به درستی برای بیان احساسات خود استفاده کنیم. در واقع می‌توان گفت، انتخاب صحیح و هوشمندانه رنگ‌ها تاثیر زیادی در بهبود روحیه، افزایش آرامش، جلب توجه و تقویت اعتمادبه‌نفس دارد.