گزارشی از آخرین تحولات مذاکرات؛

افزایش احتمال توافق ایران و آمریکا/ دور جدید مذاکرات کی و کجا خواهد بود؟

در دور دوم مذاکرات غیرمستقیم ایران و آمریکا در رم، دو طرف به درک بهتری از اصول و اهداف مشترک رسیدند. گفت‌و‌گو‌ها در فضایی مثبت ادامه یافته و احتمال توافق افزایش یافته است.

کد خبر: ۲۰۵۱۱۷۰

۳۱ فروردين ۱۴۰۴

به گزارش اقتصادآنلاین، نشریه نیوزویک در گزارشی به آخرین تحولات مذاکرات میان ایران و آمریکا پرداخته است. این نشریه در گزارش خود آورده است: وزیر امور خارجه ایران، عباس عراقچی، پس از پایان دومین دور از مذاکرات غیرمستقیم با ایالات متحده در رم، با لحنی محتاطانه، اما امیدوارانه از پیشرفت در گفت‌و‌گو‌ها خبر داد. او در گفت‌و‌گو با رسانه‌های دولتی ایران اعلام کرد که طرفین «توانسته‌اند در برخی اصول و اهداف به درک بهتری برسند.» این مذاکرات در حالی برگزار می‌شود که یک هفته پیش نیز رهبران دو کشور در مسقط عمان به صورت غیرمستقیم گفت‌و‌گو کرده بودند؛ گفت‌و‌گو‌هایی که در سایه سال‌ها تنش و بی‌اعتمادی میان تهران و واشنگتن شکل گرفته است. این تنش‌ها به‌ویژه پس از خروج دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور وقت آمریکا، از توافق هسته‌ای موسوم به برجام در دوره اول ریاست‌جمهوری‌اش تشدید شد.

ایران همواره تأکید کرده که برنامه هسته‌ای‌اش صرفاً اهداف صلح‌آمیز و غیرنظامی دارد و مذاکره تحت فشار را نمی‌پذیرد. اما آمریکا، جمهوری اسلامی را متهم به تلاش برای دستیابی به سلاح هسته‌ای می‌کند و هشدار داده در صورت شکست مسیر دیپلماتیک، گزینه نظامی را در نظر خواهد گرفت.

همزمان با این مذاکرات، ایران روز جمعه یک رژه نظامی بزرگ برگزار کرد و انواع تانک، موشک و نیرو‌های نظامی خود را به نمایش گذاشت. در همین روز، ترامپ در واکنش به گزارشی مبنی بر مخالفتش با حمله احتمالی اسرائیل به ایران گفت که هنوز هیچ گزینه‌ای را رد نکرده، اما دیپلماسی را ترجیح می‌دهد. او افزود: «من می‌خواهم ایران کشوری بزرگ و آباد و شاد باشد. این اولویت من است.»

گفت‌و‌گو‌های شنبه در محل اقامت سفیر عمان در رم، به میانجی‌گری بدر البوسعیدی، وزیر خارجه عمان، برگزار شد؛ چهره‌ای که برای دومین هفته پیاپی نقش میانجی را ایفا می‌کرد. عراقچی ریاست هیأت ایرانی را بر عهده داشت و استیو ویتکاف، فرستاده ویژه ترامپ، نماینده واشنگتن بود. این نشست حدود چهار ساعت به طول انجامید که تقریباً دو برابر زمان مذاکرات هفته پیش بود.

عراقچی پس از این نشست گفت: «در برخی اصول و اهداف به درک بهتری رسیدیم» و افزود که مذاکرات «در حال پیشرفت است.» اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه ایران، نیز در شبکه اجتماعی ایکس (توییتر سابق) این گفت‌و‌گو‌ها را «مفید» و «سازنده» توصیف کرد و نوشت: «دو طرف توافق کردند تا در چند روز آینده مذاکرات فنی را ادامه دهند و شنبه آینده نیز دور دیگری از مذاکرات در سطح سیاسی برگزار کنند.»

عراقچی در پستی دیگر نوشت: «فضای نسبتاً مثبت رم، امکان پیشرفت در اصول و اهداف توافق احتمالی را فراهم کرد. بسیاری در ایران بر این باورند که برجام دیگر برای ما کافی نیست و تنها درس‌هایی از آن باقی مانده است. من نیز تا حد زیادی موافقم.»

وزیر خارجه عمان، بدر البوسعیدی نیز در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس، از رویکرد «بسیار سازنده» وزیر خارجه ایران و فرستاده ویژه رئیس‌جمهور آمریکا در این گفت‌و‌گو‌ها قدردانی کرد و نوشت: «این مذاکرات در حال شتاب گرفتن است و حالا حتی تحقق غیرمحتمل‌ها هم ممکن به نظر می‌رسد.»

سخنگوی وزارت خارجه آمریکا در بیانیه‌ای که به نشریه نیوزویک ارسال شد، با تأیید چهار ساعته بودن این مذاکرات، اعلام کرد: «ما توافق کردیم هفته آینده بار دیگر دیدار کنیم و از شرکای عمانی خود به‌خاطر تسهیل این گفت‌و‌گو‌ها و همچنین از دولت ایتالیا برای میزبانی امروز سپاسگزاریم.»

در میان واکنش‌ها، علی واعظ، مدیر پروژه ایران در گروه بحران، در پیامی نوشت: «ایران و آمریکا هر دو می‌خواهند از برجام عبور کنند. این امر به خودی خود اتفاق مثبتی است.»

از سوی دیگر، گریگوری برو، تحلیلگر ارشد گروه اوراسیا در امور ایران و انرژی نیز نوشت: «طبیعی است که هر دو طرف مذاکرات را در قالبی فراتر از برجام توصیف کنند. جمهوری اسلامی هر توافقی را که چرخه سوخت و برنامه هسته‌ای‌اش را حفظ کند، پیروزی جلوه خواهد داد. در همین حال، ترامپ نیز تحت فشار زیادی برای پذیرش واقعیت‌ها نیست.»

قرار است مذاکرات فنی موسوم به «گفت‌و‌گو‌های سطح کارشناسی» روز چهارشنبه، ۲۳ آوریل (چهارم اردیبهشت) در عمان برگزار شود و این کشور بار دیگر نقش میانجی را بر عهده خواهد داشت. به گزارش الجزیره، دور جدیدی از مذاکرات رسمی نیز احتمالاً شنبه ۲۶ آوریل (هفتم اردیبهشت) برگزار خواهد شد.

عراقچی همچنین قرار است روز دوشنبه به صورت مجازی در کنفرانس سیاست هسته‌ای بین‌المللی اندیشکده کارنگی در آمریکا سخنرانی کند. این رویداد می‌تواند فرصتی برای تشریح دیدگاه‌های ایران در فضای بین‌المللی و تبیین آخرین وضعیت مذاکرات باشد.

این مجموعه از تحرکات دیپلماتیک در حالی در جریان است که فضای منطقه به شدت ملتهب و حساس است. از یک سو ایران در حال افزایش سطح غنی‌سازی اورانیوم و از سوی دیگر آمریکا در پی اعمال فشار حداکثری است. در این میان، نقش عمان به‌عنوان میانجی بی‌طرف و میزبانی ایتالیا در این فرآیند، اهمیت ویژه‌ای یافته است.

مذاکرات هفته‌های پیش رو می‌تواند مسیر آینده روابط ایران و آمریکا را تعیین کند؛ چه در قالب توافقی تازه و چه در سایه تنش‌های بیشتر.