درآمد واقعی رانندگان اسنپ و تپسی در سال ۱۴۰۴ چقدر است؟

با بررسی هزینه‌های خودرو، کمیسیون شرکت و عوامل دیگر، به شما نشان می‌دهیم که سود خالص رانندگان چقدر است و چرا اعدادی که این روزها به گوشمان می‌خورند واقعی نیستند یا اغراق‌‌آمیز به نظر می‌رسند

کد خبر: ۲۰۸۰۳۵۲

۲۶ مرداد ۱۴۰۴

به گزارش اقتصاد آنلاین به نقل از فرارو، اسنپ و تپسی در تبلیغات خود ادعا کردند رانندگان فعال این سامانه‌ها توانسته‌اند سال قبل به درآمد ماهانه ۴۱ میلیون تومان (و به روایتی ۶۵ میلیون تومان) دست پیدا کنند. شاید این اعداد در نگاه اول چشمگیر به نظر برسد و بسیاری از افراد را وسوسه کند، اما حقیقت ممکن است کمی متفاوت باشد.

اگر پای درددل رانندگانی که تجربه اشتغال در تاکسی‌های اینترنتی را دارند بنشینید متوجه می‌شوید درباره اینکه چنین درآمد‌هایی واقعاً نصیب رانندگان می‌شود یا اعداد تنها بخشی از واقعیت است و فقط برای اهداف بازاریابی پررنگ شده‌اند حرف دارند. حتی اگر بپذیریم این عدد واقعیت است، آیا پس از کسر استهلاک ماشین و سایر هزینه‌ها همچنان راننده تاکسی اینترنتی خوشحال باقی می‌ماند؟ بیایید با هم این موضوع را بررسی کنیم.

تفاوت درآمد ناخالص و سود خالص در اسنپ و تپسی

قدم اول برای درک بهتر ماجرا این است که میان دو مفهوم کلیدی تفاوت قائل شویم. اولی درآمد ناخالص است و به کل پولی که راننده از مسافران دریافت می‌کند گفته می‌شود، اما سود خالص وقتی قابل محاسبه خواهد بود که مبلغی باقی مانده پس از کسر هزینه‌ها (سوخت، استهلاک خودرو، بیمه، تعمیرات و کمیسیون شرکت) باقی می‌ماند.

شرکت‌ها معمولاً تنها رقم ناخالص درآمد رانندگان را اعلام می‌کنند و این همان نکته‌ای است که باعث فاصله میان واقعیت و تبلیغات می‌شود

بررسی کامل هزینه‌های رانندگان اسنپ و تپسی در سال ۱۴۰۴

برای بررسی دقیق، فرض می‌کنیم راننده‌ای از خودروی پراید مدل ۱۳۹۵ استفاده می‌کند. تخمین هزینه‌های ماهانه او دشوار است، اما می‌توان محاسبات سرانگشتی انجام داد.

سوخت در رتبه اول قرار می‌گیرد. با کارکرد روزانه ۲۵۰ کیلومتر، مصرف بنزین ماهانه حدود ۵۲۵ لیتر می‌شود. با توجه به قیمت بنزین سهمیه‌ای (۱۵۰۰ تومان) و آزاد (۳۰۰۰ تومان)، هزینه سوخت بین ۱.۶ تا ۲ میلیون تومان خواهد بود.

استهلاک خودرو مورد دوم است. یک پراید با کارکرد سنگین دچار افت قیمت می‌شود و هر سال ارزشش را در بازار از دست می‌دهد. تعمیرات و نگهداری، شامل مواردی مثل تعویض روغن، فیلترها، لنت ترمز و لاستیک می‌شود. اگر سالی دو حلقه لاستیک (در حالت خوش‌بینانه)، چهار مرتبه (با فرض کارکرد ۷۵۰۰ کیلومتر در ماه، تعداد بیشتر می‌شود) سرویس روغن موتور و یک بار تعویض لنت را در نظر بگیریم، حدودا ماهی ۷۵۰ هزار تومان خرج روی دست راننده می‌ماند. تازه اگر بقیه قطعات خراب نشوند.

بیمه شخص ثالث پراید حدود ۸ میلیون تومان در سال است؛ اگر ماشین در تمام سال‌های گذشته زیر پای شخص باشد و امکان استفاده از تخفیف بیمه را داشته باشد، این عدد به حدود ۴ میلیون تومان کاهش پیدا می‌کند و می‌توانیم در کنار عوارض شهرداری، هزینه ماهانه این بخش را نزدیک ۳۰۰ هزار تومان در نظر بگیریم.

اسنپ و تپسی به طور میانگین ۱۸ درصد از کرایه‌ها را به عنوان کمیسیون دریافت می‌کنند؛ بنابراین از درآمد ناخالص ۶۵ میلیون تومان، کمیسیون حدود ۱۲ میلیونی و از درآمد ۴۱ میلیون تومان، حدود ۸ میلیون تومان کمیسیون کسر می‌شود

ترافیک شهری

میانگین مصرف سوخت پراید، ۷ لیتر در هر ۱۰۰ کیلومتر است؛ اگر راننده تاکسی اینترنتی حدود ۲۵۰ کیلومتر در روز طی کند، فقط به ماهی ۵۲۵ لیتر بنزین محتاج خواهد بود

چرا درآمد ۶۵ میلیونی اسنپ و تپسی واقعی نیست؟

اگر فرض کنیم کسی بتواند مثل بهترین راننده تمام‌وقت به درآمد ۶۵ میلیون تومان دست پیدا کند، نزدیک ۱۵ میلیون هزینه دارد و سود خالص ۵۰ میلیون برایش باقی می‌ماند. درآمد راننده نیمه‌وقت به نسبت زمانی که می‌گذرد، کمتر از این رقم خواهد بود. کسانی که خودشان تجربه رانندگی در اسنپ و تپسی را دارند می‌گویند عدد‌های بالا تبلیغاتی هستند.

هزینه‌های پیش‌بینی نشده

همچنین بی‌توجهی به هزینه‌های پیش‌بینی‌نشده اعداد و آمار‌ها را به چالش می‌کشد. خرابی موتور ماشین، تعویض گیربکس یا حتی یک تصادف کوچک می‌تواند بخشی از سود ماه‌ها کار را از بین ببرد. این هزینه‌ها هرگز در تبلیغات محاسبه نمی‌شود.

ساعات کاری طولانی

رسیدن به درآمد‌های بالاتر مستلزم کار بیش از ۱۰ ساعت در روز است. این مساله علاوه بر خستگی شدید، روی سلامت جسم و روان راننده تأثیر منفی می‌گذارد.

فشار روانی و اجتماعی

رانندگان علاوه بر مشکلات مالی، با چالش‌هایی مانند برخورد نامناسب برخی مسافران، ترافیک شهری، جریمه‌های پلیس و استرس ناشی از تأمین هزینه خانواده نیز روبه‌رو هستند.

مقایسه درآمد رانندگان تاکسی اینترنتی ایران با کشور‌های دیگر

بررسی وضعیت رانندگان تاکسی اینترنتی نشان می‌دهد در بسیاری از کشور‌های دیگر هم شاهد چنین چالش‌هایی هستیم. برای مثال، در ترکیه میانگین درآمد ناخالص راننده اوبر حدود ۱۲۰۰ دلار در ماه است، اما پس از کسر هزینه‌ها، میزان سود خالص به کمتر از ۶۰۰ دلار می‌رسد. در ایران نیز همین الگو تکرار شده است یعنی درآمد ناخالص بالا لزوماً به معنای سود بالا نیست.

نتیجه‌گیری خوش‌بینانه می‌تواند این باشد که آنچه شرکت‌های تاکسی اینترنتی در تبلیغات خود اعلام می‌کنند، ابزاری برای جذب نیروی جدید است و راننده‌ای که ماهانه ۶۵ میلیون تومان درآمد ناخالص دارد، پس از کسر هزینه‌ها حدود ۵۰ میلیون تومان سود خواهد برد، آن هم با کار روزانه بیش از ۱۰ ساعت. از طرف دیگر راننده‌ای که ۴۱ میلیون تومان درآمد دارد، در بهترین حالت به سودی نزدیک به ۲۶ میلیون تومان می‌رسد. قطعا خودتان از رقم اجاره خانه در تهران اطلاع دارید.

تفاوت درآمد رانندگان در شهر‌های مختلف را نباید دست‌کم گرفت. در کلانشهری مانند تهران، امکان رسیدن به اعداد بالاتر وجود دارد، زیرا تعداد سفر بیشتر و نرخ کرایه بالاتر است، اما در شهر‌های کوچک، رانندگان حتی با ساعت کاری مشابه، درآمدی به نسبت پایین‌تر دارند. به همین دلیل نمی‌توان یک عدد ثابت را برای کل کشور مبنا قرار داد