فوری/ درگیری تازه اسرائیل و ایران در راه است؟

نشریه اسرائیلی هاآرتص می‌گوید اگر مذاکره ایران و اروپا به نتیجه برسد، مکانیزم ماشه برای ۶ ماه تمدید می‌شود. اما این وضعیت به علاوه حملات حوثی‌ها با بمب‌های خوشه‌ای به اسرائیل، بار دیگر احتمال جنگ مجدد را تقویت کرده.

کد خبر: ۲۰۸۳۱۶۰

۰۹ شهريور ۱۴۰۴

به گزارش اقتصاد آنلاین به نقل از رویداد۲۴، دو ماه از جنگ ایران و اسرائیل گذشته و به طرز شگفت‌آوری سایه آن کمرنگ شده است. نشریه هاآرتص در گزارشی نوشته بر خلاف انتظار نخست‌وزیر اسرائیل، دستاورد‌های نظامی این جنگ برای این رژیم به پشتیبانی سیاسی تازه‌ای تبدیل نشد، بلکه موفقیت‌های آنها در این جنگ در شکست‌هایشان در جنگ بی‌پایان غزه گم شد.

اما این نشریه می‌گوید روز پنجشنبه اتفاق مهمی رخ داد: اتحادیهٔ اروپا، فرانسه، آلمان و بریتانیا ـ به‌عنوان امضاکنندگان توافق هسته‌ای ۲۰۱۵ با ایران ـ اطلاع دادند که قصد دارند تحریم‌ها علیه رژیم تهران را از طریق سازوکار «مکانیزم ماشه» (snapback) دوباره برقرار کنند.

این اقدام، واکنشی اروپایی به امتناع ایران از تمدید مذاکرات با دولت ترامپ برای توافقی جدید و همچنین نپذیرفتن بازرسی‌های آژانس بین‌المللی انرژی اتمی از سایت‌هاست. این روند پیامد‌های اقتصادی برای ایران به همراه خواهد داشت، و تهران تهدید کرده از معاهدهٔ منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای خارج شود.

این نشریه اسرائیلی می‌گوید با این وجود، ایران هنوز از انزوای کامل فاصله دارد. کشور‌هایی مانند روسیه و چین همچنان خواهان خرید نفت از ایران هستند؛ و ترامپ نیز که درگیر مهار تورم در آمریکاست، احتمالاً تمایلی به اقداماتی که بازار انرژی را آسیب بزند ندارد.

ایلی لوویت، پژوهشگر ارشد اندیشکدهٔ کارنگی و مرکز بلفر دانشگاه هاروارد، به هاآرتص گفته که سازوکار طراحی‌شده در سال ۲۰۱۵ برای تعلیق تحریم‌ها بود و امکان بازگشت دوبارهٔ آنها را حفظ می‌کرد.

او می‌گوید: «اگر مکانیزم ماشه فعال شود، ظرف یک ماه به اجرا درمی‌آید. این یک ماه فرصت برای مذاکرات باقی می‌گذارد. همه می‌دانند که این یعنی مرحله‌ای تازه از دیپلماسی آغاز شده و هیچ گزینه‌ای هنوز از روی میز کنار نرفته است. بخشی از مذاکرات اخیر دربارهٔ حفظ همین سازوکار برای حداقل شش ماه دیگر است. پیش‌نویس قطعنامه‌ای روسی نیز به شورای امنیت ارائه شده است. اگر ایران مخالفت نکند، پایان ماجرا شش ماه به تعویق خواهد افتاد.»

لوویت اضافه می‌کند که یکی از مطالبات اصلی اروپایی‌ها مربوط به ۴۰۸ کیلوگرم اورانیوم غنی‌شدهٔ ۶۰ درصدی ایران است.

او مدعی است که نگاه غرب این است که این مواد در تونل‌های سایت اصفهان قرار دارد. سایتی که ورودی‌های آن در حملات هوایی اسرائیل مسدود شد. پیشنهادی در دستور کار است که دسترسی آژانس در مقابل به‌تعویق‌انداختن تحریم‌ها فراهم شود.

او ادامه می‌دهد: «گذشته از دسترسی به این مواد، یک مسئلهٔ بزرگ دیگر هم هست: اینکه آیا ایران مجاز به ادامهٔ غنی‌سازی اورانیوم، و در چه سطحی، خواهد بود.»

هرچند اکنون صحنهٔ ایران آرام است، اما باید سناریویی را در نظر گرفت: اینکه ایران، در حالی‌که به انزوا کشیده شده، پروژهٔ هسته‌ای را دوباره از سر بگیرد.

در همین حال، اسرائیل همچنان مشغول مقابله با شبکهٔ نفوذ ایران است. این شامل سوریه نیز می‌شود؛ کشوری که اگرچه با روی کار آمدن رژیم جدید در دمشق از ایران فاصله گرفته، اما هنوز انبار‌های بزرگی از سلاح در اختیار دارد.

هاآرتص نوشته: در مورد شلیک موشک‌ها از یمن، بسیاری از اسرائیلی‌ها آن را بیشتر مزاحمت می‌دانند. اما درست مانند پیش از جنگ با ایران، موشک‌های حوثی اسرائیل را مجبور به شلیک موشک‌های رهگیر می‌کند ـ که ذخایر آن محدود است.

حوثی‌ها شروع به شلیک موشک‌هایی با مهمات خوشه‌ای کرده‌اند که رهگیری آن را دشوار می‌سازد. آنها بار‌ها فرودگاه بن‌گوریون را هدف گرفته‌اند. یک اصابت موفق، یا حتی سقوط ترکش‌ها روی باند، می‌تواند دوباره پرواز خطوط هوایی خارجی به اسرائیل را به خطر بیندازد ـ پرواز‌هایی که هنوز به‌طور کامل از تبعات جنگ ایران-اسرائیل بهبود نیافته‌اند.

هاآرتص می‌گوید این وضعیت می‌تواند احتمال جنگ مجدد را تقویت کند. جنگی ظاهرا در دو ماه گذشته به فراموشی سپرده شده بود.