شکست توافق بزرگ ایران و عراق / آمریکا معامله را به‌هم زد

آمریکا توافق گازی ایران و عراق را بر هم زد.

کد خبر: ۲۰۸۷۴۱۹

۲۹ شهريور ۱۴۰۴

به گزارش اقتصاد آنلاین به نقل از انتخاب، توافقی که نخستین بار در سال ۲۰۲۳ پیشنهاد شد، قرار بود گاز ترکمنستان را از طریق ایران به عراق منتقل کند؛ کشوری که میان دو طرف قرار دارد. طبق این توافق مبادله‌ای، ایران گاز را دریافت و سپس به عراق تحویل می‌داد، اما چنین اقدامی خطر نقض تحریم‌های آمریکا علیه تهران را در بر داشت — بنابراین به تأیید واشنگتن نیازمند بود.

تلاش عراق برای کاهش کمبود مزمن برق خود از طریق واردات گاز ترکمنستان که قرار بود از مسیر ایران منتقل شود، تحت فشار ایالات متحده ناکام ماند و بغداد را در موقعیتی قرار داد که ناچار است برای تأمین برق و روشن نگه‌داشتن چراغ‌ها به دنبال گزینه‌های جایگزین باشد.

در ادامه این مطلب آمده است: عراقِ نفت‌خیز از زمان حمله آمریکا در سال ۲۰۰۳ که به سرنگونی صدام حسین انجامید، برای تأمین برق شهروندان خود با مشکل مواجه بوده و همین امر بسیاری را مجبور کرده به استفاده از ژنراتورهای خصوصی و گران‌قیمت روی بیاورند؛ مسئله‌ای که موجب فشار اقتصادی و شعله‌ور شدن نارضایتی اجتماعی شده است.

حسین سعد، قصاب ۴۳ ساله در محله کسری بغداد، برای حفظ معاش خود و جلوگیری از فاسد شدن گوشت در گرمای طاقت‌فرسا به سختی تلاش می‌کند. او گفت: «این فقط رنج من نیست — این رنج تمام ملت عراق است.»

توافقی که نخستین بار در سال ۲۰۲۳ پیشنهاد شد، قرار بود گاز ترکمنستان را از طریق ایران به عراق منتقل کند؛ کشوری که میان دو طرف قرار دارد. طبق این توافق مبادله‌ای، ایران گاز را دریافت و سپس به عراق تحویل می‌داد، اما چنین اقدامی خطر نقض تحریم‌های آمریکا علیه تهران را در بر داشت — بنابراین به تأیید واشنگتن نیازمند بود.

این تأیید هرگز صادر نشد. دولت رئیس‌جمهور ترامپ فشارها را در قالب کارزار «فشار حداکثری» علیه تهران تشدید کرده است.

گرفتار میان دو متحد

خبرگزاری رویترز با چهار مقام عراقی گفت‌وگو کرده و هفت سند رسمی را بررسی کرده است که نشان می‌دهد بغداد ماه‌ها تلاش کرده رضایت واشنگتن را برای واردات حدود ۵ میلیارد مترمکعب گاز ترکمنستان از طریق ایران جلب کند.

بر اساس پیش‌نویس قرارداد این مبادله که رویترز به آن دست یافته است، عراق قصد داشت سالانه ۵.۰۲۵ میلیارد مترمکعب گاز ترکمنستان را از طریق شرکت ملی گاز ایران (NIGC) وارد کند.

طبق یک سند، ایران پولی دریافت نمی‌کرد، اما برای نیازهای داخلی خود گاز معادل حداکثر ۲۳ درصد از کل حجم روزانه انتقال‌یافته از ترکمنستان را برمی‌داشت. در همان سند آمده بود که بغداد حتی پیشنهاد داده بود یک نهاد ناظر بین‌المللی ثالث برای اطمینان از پایبندی این توافق به تحریم‌های آمریکا و مقررات ضدپول‌شویی، بر اجرای آن نظارت کند.

اما با وجود ماه‌ها رایزنی، مخالفت‌های آمریکا در نهایت این توافق را بر هم زد، زیرا واشنگتن فشارها بر ایران در خصوص برنامه هسته‌ای این کشور را افزایش داده است. این موضوع بغداد را با دشوارتر شدن معادله توازن میان دو متحد اصلی‌اش — واشنگتن و تهران — مواجه کرده است.

عادل کریم، مشاور نخست‌وزیر عراق در امور برق، به رویترز گفت: «اجرای توافق با ترکمن‌ها می‌تواند تحریم‌هایی علیه بانک‌ها و مؤسسات مالی عراقی را در پی داشته باشد، بنابراین قرارداد در حال حاضر معلق است.»

وزارت خزانه‌داری آمریکا از اظهارنظر خودداری کرد، اما یک منبع آگاه در آمریکا گفت دولت ترامپ هیچ ترتیباتی را که می‌تواند به سود ایران باشد تأیید نخواهد کرد، هرچند در حال همکاری با عراق برای تأمین نیازهای انرژی این کشور است.