پهپادهای مرموز در آسمان کشورهای اروپایی؛ پای مسکو در میان است؟

موجی از پرواز‌های مرموز پهپادی آسمان کشور‌های عضو اتحادیه اروپا و ناتو را به هم ریخته است. این سلسله رویداد‌ها از پهپاد‌هایی که در میانه شهریور (۱۰ سپتامبر) وارد حریم هوایی لهستان شدند و با شلیک و رهگیری جنگنده‌های ناتو پاسخ گرفتند آغاز شد و سپس به بسته‌شدن موقت فرودگاه‌های کپنهاگ، اسلو و ویلنیوس و اختلال در هزاران پرواز در کشور‌های اروپایی در پی مشاده پهپاد‌های ناشناس در آسمان رسید.

کد خبر: ۲۰۹۱۱۵۶

۱۳ مهر ۱۴۰۴

به گزارش اقتصادآنلاین، در هفته‌های اخیر موجی از پرواز‌های مرموز پهپادی آسمان کشور‌های عضو اتحادیه اروپا و ناتو را به هم ریخته است. این سلسله رویداد‌ها از پهپاد‌هایی که در میانه شهریور (۱۰ سپتامبر) وارد حریم هوایی لهستان شدند و با شلیک و رهگیری جنگنده‌های ناتو پاسخ گرفتند آغاز شد و سپس به بسته‌شدن موقت فرودگاه‌های کپنهاگ، اسلو و ویلنیوس و اختلال در هزاران پرواز در کشور‌های اروپایی در پی مشاده پهپاد‌های ناشناس در آسمان رسید.

این رویدادها، همزمان با احتمال گسترش کمک‌های اطلاعاتی و لجستیکی آمریکا و اروپا به اوکراین در جنگ با روسیه رخ داده و به همین دلیل پای مسکو را به میان آورده است.

لهستان و برخورد مستقیم

لهستان نخستین کشوری بود که با تجهیزات روسی در آسمان خود مواجه شد. ۱۰ سپتامبر تعداد زیادی پهپاد وارد حریم هوایی لهستان شدند؛ ناتو و نیرو‌های لهستانی تعدادی از آنها را رهگیری و سرنگون کردند. این رویارویی را می‌توان اولین برخورد مستقیم شناخته‌شده میان ناتو و روسیه از آغاز جنگ اوکراین دانست.

مقامات لهستانی نقض حریم هوایی این کشور را «عملیاتی خصمانه» توصیف کردند و عملیات مشترک واکنش نشان‌دهنده تعهد اعضای ائتلاف به دفاع از قلمرو متحدان بود.

دانمارک؛ اختلال در فرودگاه کپنهاگ و نگرانی از «حمله ترکیبی»

ماجرا به لهستان ختم نشد. حدود دوازده روز بعد پهپاد‌هایی در فضای اطراف فرودگاه کپنهاگ مشاهده شدند. این اتفاق باعث توقف چند ساعته پرواز‌ها و انحراف فرود هواپیما‌ها شدند. پلیس و مقامات دانمارکی این رخداد‌ها را «شدیدترین حمله به زیرساخت حیاتی دانمارک تا کنون» خواندند.

تحقیقات پلیس دانمارک منشاء و هدف را بررسی می‌کند و دانمارک می‌گوید نمی‌تواند دخالت خارجی، از جمله احتمال نقش روسیه را به‌طور کامل رد کند.

نروژ؛ بسته‌شدن فرودگاه اسلو

در ادامه این سلسله رویدادها، مشاهده پهپادی در آسمان فرودگاه اسلو، فضای هوایی فرودگاه را برای چند ساعت بست. مقامات نروژ در تماس نزدیک با دانمارک گفتند که هنوز ارتباط مستقیم میان رویداد‌های اسلو و کپنهاگ تأیید نشده و تحقیقات محلی ادامه دارد.

گزارش‌هایی نیز از بازداشت افرادی مرتبط با هدایت پهپاد در نزدیکی فرودگاه منتشر شد، اما مقامات جزئیات پیگیری‌ها را به دلایل امنیتی و قضایی منتشر نکرده‌اند.

آلمان؛ مشاهده چندباره پهپاد‌ها در آسمان

در شمال آلمان، گزارش‌هایی از مشاهده پهپاد‌ها بر فراز نیروگاه‌ها، بیمارستان دانشگاهی، کشتی‌سازی و پالایشگاه منتشر شد.

این حجم گسترده از پهپاد‌ها اختلالی گسترده به ویژه در پرواز‌های فرودگاه‌ها پیش آورد. فرودگاه مونیخ به‌دلیل مشاهده مکرر پهپاد‌ها چندین بار موقتا بسته شد و هزاران مسافر دچار تأخیر شدند. آلمان از لزوم هماهنگی بهتر میان سطح فدرال و ایالتی در مقابله با تهدیدات پهپادی سخن گفته استو تحقیقات در این زمینه را آغاز کرده است. گفته‌شده که پهپاد‌ها از آسمان بلژیک وارد آلمان شده‌اند.

لیتوانی؛ بالون یا پهپاد؟

آخرین مورد سلسله رویداد‌های پهپادی در ویلنیوس، پایتخت لیتوانی رخ داده است. فرودگاه این شهر به‌خاطر مجموعه‌ای از «بالون‌ها» موقتا بسته شد و تقریباً ۶۰۰۰ مسافر تحت تأثیر این تعطیلی قرار گرفتند.

پیش از این نیز در تابستان گزارش‌هایی از ورود پهپاد‌های از سمت بلاروس و سقوط یک پهپاد حامل حدود ۲ کیلوگرم مواد منفجره در منطقه آموزشی نظامی منتشر شده بود. لیتوانی پس از آن خطی ۹۰ کیلومتری ممنوع‌پروازی در طول مرز با بلاروس برقرار کرد تا از تکرار نفوذ‌ها جلوگیری کند. البته در مورد اخیر، هنوز مشخص نشده که اشیاء مشاهده‌شده در آسمان این کشور «بالون» بوده یا «پهپاد».

استونی و دیگر کشور‌ها

همزمان با این هجوم پهپادی به آسمان کشور‌های اروپایی، گزارش‌هایی از ورود یا همراهی هواپیما‌ها و پهپاد‌ها در حریم هوایی کشور‌های شرق اروپا نیز منتشر شده است. برای مثال جنگنده‌های ناتو سه هواپیمای جنگی روسیه را از استونی بیرون کردند. این وقایع موجب نگرانی در کشور‌های هم‌مرز روسیه و بلاروس شده است.

نقش مسکو در پرواز پهپاد‌ها در آسمان اروپا؟

تحلیلگران و مؤسسات سیاست خارجی رویداد‌ها را در قالب الگویی از آزمایش واکنش و تاکتیک‌های ترکیبی-هیبرید تحلیل می‌کنند؛ استفاده از پهپاد‌ها برای ایجاد مزاحمت، جمع‌آوری اطلاعات یا وارد کردن فشار روانی، بدون اعلام رسمی عملیات نظامی که احتمال پاسخ مستقیم را در پی داشته باشد.

برخی دولت‌ها از جمله لهستان و دانمارک احتمال نقش روسیه را به شکل جدی مطرح کرده‌اند؛ مسکو، اما دخالت عمدی را رد کرده است. تحلیلگران هشدار می‌دهند که حتی در صورت عدم دخالت مستقیم دولت روسیه، بازیگران نیابتی یا گروه‌هایی با حمایت غیرمستقیم می‌توانند از فضای تنش استفاده کنند تا هزینه ریسک را برای متجاوز کاهش دهند.

رویارویی ناتو و روسیه در راه است؟

مجموعه رویداد‌های اخیر نشان می‌دهد اروپا با یک تهدید نوظهور و تأثیرگذار روبه‌رو است. هرچند هنوز به شکل رسمی از منشأ این عملیات‌ها اطلاعاتی منتشر نشده است. وزرای دفاع کشور‌های اروپایی طرح‌هایی برای شبکه‌ای از حسگر‌ها و سامانه‌های رهگیریِ مرزی موسوم به «دیوار پهپادی» و اشتراک‌گذاری داده‌ها تصویب یا پیشنهاد کرده‌اند.

ناتو نیز در بیانیه‌هایی از لزوم هماهنگی بیشتر سخن گفته است.