ظریف افشاگری کرد: لاوروف دستور داده بود نگذارند برجام نهایی شود

محمدجواد ظریف فاش کرد که روس‌ها هم خبر سفر سردار قاسم سلیمانی به مسکو را رسانه‌ای کردند و هم موضوع ارسال پهپادهای ایرانی به روسیه در جنگ اوکراین را علنی ساختند، در حالی‌ که به گفته او، مذاکرات مشترکش با سردار سلیمانی در عراق و ترکیه هیچ‌گاه درز پیدا نکرده بود.

کد خبر: ۲۰۹۳۸۱۳

۲۵ مهر ۱۴۰۴

به گزارش اقتصاد آنلاین، محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجه دولت‌های یازدهم و دوازدهم، در واکنش به سخنان اخیر سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه، درباره سازوکار «اسنپ‌بک» گفت: «آقای لاوروف خلاف واقع می‌گوید. نه‌تنها مکانیسم اسنپ‌بک مربوط به روز‌های پایانی مذاکرات نبود، بلکه هیچ ارتباطی به گفت‌و‌گو‌های من و جان کری نداشت.»

او در پنجاه‌وهشتمین گردهمایی یاران و دانش‌آموختگان دانشگاه تبریز و علوم پزشکی، با اشاره به مذاکرات برجام افزود: «پیشنهاد اولیه درباره قطعنامه‌های شورای امنیت را روس‌ها و فرانسوی‌ها مطرح کردند، اما آن پیشنهاد بسیار نامطلوب بود و ما با تلاش زیاد آن را کنار گذاشتیم.»

پشت‌پرده اختلاف با لاوروف و ماجرای اسنپ‌بک

ظریف با اشاره به یکی از جلسات حساس مذاکرات گفت: «یک روز جان کری پیشنهادی آورد که قطعنامه‌ها هر شش ماه تمدید شوند. وقتی اعتراض کردم، گفت این پیشنهاد را رفیقت لاوروف داده است. من از سال ۱۹۹۴ با لاوروف آشنا بودم و می‌دانستم چنین طرحی در عمل برجام را به بن‌بست می‌رساند.»

او افزود: «در سال ۱۳۹۹، زمانی که آمریکا خواست اسنپ‌بک را اجرا کند، ۱۳ عضو شورای امنیت مخالفت کردند. تنها در دوره من بود که روسیه و چین با ایران همراه شدند، در حالی که در دوره آقای احمدی‌نژاد، روسیه به همه قطعنامه‌های فصل هفتم علیه ایران رأی مثبت داده بود و حتی مانع عضویت ایران در سازمان شانگهای شده بود. این بخش از حافظه آقای لاوروف انگار از یادش رفته است.»

روایت ظریف از اختلاف در مذاکرات تسلیحاتی

وزیر پیشین امور خارجه در ادامه با اشاره به جزئیات مذاکرات برجام گفت: «لاوروف ادعا می‌کند با تحریم تسلیحاتی ایران مخالف بود، در حالی‌که خودش در جلسه به من گفت بیش از پنج سال مجوز لغو تحریم نمی‌دهند و پرسید آیا می‌پذیری یا نه؟ وقتی پاسخ منفی دادم، با تحکم پرسید مجوز از تهران داری؟ و من گفتم به تو هیچ ربطی ندارد. همان شب برجام نهایی شد.»

او افزود: «روسیه می‌خواست مانع امضای نهایی شود، اما وقتی توافق انجام شد، لاوروف در رسانه‌ها گفت ما مخالف بودیم ولی ظریف ما را مجبور کرد بپذیریم. امروز همان روایت تحریف‌شده در داخل هم بازگو می‌شود.»

افشای رفتار روسیه در جنگ اوکراین و نقش حاج قاسم

ظریف در بخش دیگری از سخنانش گفت: «روسیه نه‌تنها خبر سفر حاج قاسم سلیمانی به مسکو را رسانه‌ای کرد، بلکه ارسال پهپاد‌های ایرانی به روسیه در جنگ اوکراین را نیز فاش ساخت؛ در حالی‌که من و حاج قاسم مذاکرات مشترکی در عراق و ترکیه داشتیم که هیچ‌گاه درز نکرد.»

روابط با روسیه؛ از ضرورت راهبردی تا واقع‌گرایی سیاسی

رییس پیشین تیم مذاکره‌کننده ایران با تأکید بر اهمیت روابط راهبردی با روسیه و چین گفت: «من همچنان به روابط استراتژیک با این دو کشور معتقدم، اما باید بدانیم آنها برای منافع خودشان عمل می‌کنند، نه برای ما.»

او با انتقاد از سیاست‌های مسکو افزود: «روسیه دو خط قرمز در قبال ایران دارد: نخست، ایران نباید روابط عادی با غرب داشته باشد؛ دوم، نباید وارد درگیری مستقیم با دنیا شود. به همین دلیل، روسیه از توافق موقت ژنو حمایت می‌کرد، چون وضعیت تعلیق و بی‌ثبات را حفظ می‌کرد.»

ظریف خاطرنشان کرد: «در آغاز مذاکرات جامع، روس‌ها اعلام کردند سوخت نیروگاه بوشهر را تا پایان عمر آن تأمین خواهند کرد؛ یعنی عملاً با خودکفایی هسته‌ای ایران مخالفت کردند. آنها نمی‌خواستند ایران سوخت تولیدی خود را در بوشهر به‌کار گیرد، چون می‌دانستند اگر برجام به نتیجه برسد، روابط ایران با جهان عادی می‌شود و این همان چیزی است که مسکو از آن پرهیز دارد.»

سخنان اخیر ظریف نه‌تنها بازتابی از اختلافات دیرینه تهران و مسکو در روند مذاکرات هسته‌ای است، بلکه نشان می‌دهد روابط دو کشور با وجود ظاهر همکاری، همواره با بی‌اعتمادی و رقابت پنهان سیاسی همراه بوده است؛ موضوعی که در بزنگاه‌هایی مانند برجام و جنگ اوکراین، بیش از پیش آشکار می‌شود.