اقتصادآنلاین گزارش می‌دهد؛

روایت مردم از دریافت کارمزدهای غیرقانونی در کالابرگ / ماجرای کسر ۵ هزار تومان سیستمی چیست؟

در حالی که کالابرگ الکترونیکی با وعده حمایت از معیشت خانوارها و خرید ارزان‌تر کالاهای اساسی اجرا شده، روایت‌های مردمی از فروشگاه‌ها چیز دیگری می‌گوید؛ دریافت مبالغی تحت عنوان «کارمزد» هنگام خرید، سوالات جدی درباره نحوه اجرای این طرح و میزان نظارت بر آن ایجاد کرده است.

کد خبر: ۲۱۱۶۰۶۸

۰۸ بهمن ۱۴۰۴

به گزارش اقتصادآنلاین، با گذشت چند هفته از اجرای طرح کالابرگ الکترونیکی، در حالی که هدف اصلی این طرح حفظ قدرت خرید خانوارها در برابر تورم عنوان شده، گزارش‌های میدانی از دریافت کارمزدهای ۵ تا ۱۰ هزار تومانی هنگام خرید کالاهای مشمول، به یکی از چالش‌های جدی اجرای آن تبدیل شده است؛ موضوعی که وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی آن را تخلف آشکار می‌داند.

آغاز اجرای کالابرگ از ۱۷ دی ۱۴۰۴

اجرای رسمی کالابرگ الکترونیکی از ۱۷ دی ۱۴۰۴ و بر اساس جدول زمان‌بندی وزارت تعاون آغاز شد. در این مرحله، اعتبار یک‌میلیون تومان به ازای هر نفر به حساب سرپرستان خانوار واریز شد که به‌صورت چهار ماهه و یکجا (مجموعاً ۴ میلیون تومان) قابل استفاده است.

خانوارها می‌توانند با این اعتبار، ۱۱ قلم کالای اساسی از جمله گوشت، مرغ، تخم‌مرغ، روغن، لبنیات، ماکارونی و حبوبات را از فروشگاه‌های تحت پوشش طرح خریداری کنند.

چه کسانی مشمول دریافت کالابرگ هستند؟

بر اساس اعلام رسمی وزارت تعاون، حدود ۷۰ تا ۸۰ میلیون نفر از جمعیت کشور مشمول این طرح شده‌اند.

این گروه شامل:

دریافت‌کنندگان یارانه نقدی

کارمندان و بازنشستگان دولت (فارغ از دهک درآمدی)

خانوارهایی که پیش‌تر یارانه دریافت نمی‌کردند و امکان ثبت‌نام در سامانه حمایتی را داشته‌اند

دهک‌های درآمدی نیز طبق زمان‌بندی مشخص، به‌تدریج امکان استفاده از کالابرگ را پیدا کردند.

چالش جدید؛ دریافت کارمزد هنگام خرید کالابرگی

در حالی که طبق ضوابط رسمی، استفاده از کالابرگ باید کاملاً رایگان باشد، گزارش‌های میدانی از برخی فروشگاه‌های زنجیره‌ای و مراکز عرضه کالاهای اساسی، از جمله شهروند، اتکا و جامبو، حکایت از دریافت مبالغی تحت عنوان کارمزد دارد.

برخی شهروندان می‌گویند این مبالغ:

هنگام اسکن کالا

یا در زمان پرداخت نهایی اعتبار کالابرگ

از آن‌ها دریافت شده است.

روایت‌های مردمی از کارمزدهای غیرقانونی

یکی از شهروندان در این‌باره می‌گوید:

«برای استفاده از دو میلیون تومان کالابرگ، سه بار در سه روز مختلف به فروشگاه مراجعه کردم و هر بار صندوقدار ۵ هزار تومان وجه نقد گرفت.»

مراجعه‌کننده دیگری عنوان کرده است:

«فقط چند قلم کالای اساسی خریدم اما در نهایت ۱۰ هزار تومان هم کارمزد دادم؛ در حالی که هیچ‌جا اعلام نشده بود چنین مبلغی باید پرداخت شود.»

شهروندی دیگر نیز با اشاره به تکرار این موضوع در فروشگاه‌های مختلف می‌گوید:

«این اتفاق موردی نیست. اگر غیرقانونی است، چرا نظارتی وجود ندارد؟»

واکنش وزارت تعاون؛ دریافت هر مبلغ اضافه تخلف است

در واکنش به این گزارش‌ها، سجاد سنگسری رئیس مرکز بازرسی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی تأکید کرده است که:

«دریافت هرگونه مبلغ اضافه از مردم تحت هر عنوان، تخلف محسوب می‌شود و با متخلفان برخورد خواهد شد.»

وی با رد ادعای برخی فروشگاه‌ها درباره تاخیر در تسویه‌حساب‌ها اعلام کرده که تسویه با فروشگاه‌ها به‌صورت روزانه انجام می‌شود و هیچ فروشگاهی طلبی از وزارت تعاون ندارد؛ بنابراین اخذ کارمزد از مردم هیچ توجیه قانونی ندارد.

ماجرای کسر ۵ هزار تومان سیستمی چیست؟

سنگسری همچنین درباره کسر ۵ هزار تومان از برخی کارت‌ها توضیح داده است که طبق اعلام شبکه شاپرک، این مبلغ به‌صورت سیستمی کسر و مجدداً به همان کارت بازگردانده می‌شود.

با این حال، شواهد میدانی نشان می‌دهد در برخی موارد این مبلغ به حساب افراد بازنگشته و موضوع در حال بررسی و پیگیری نظارتی است.

هدف کالابرگ و ضعف نظارت در اجرا

هدف کلان اجرای کالابرگ الکترونیکی، انتقال مستقیم یارانه به مصرف‌کننده نهایی، کاهش اثر تورم کالاهای اساسی و ایجاد ثبات در بازار عنوان شده است.

با این حال، آنچه در عمل مشاهده می‌شود نشان می‌دهد نظارت بر عملکرد فروشگاه‌ها، نحوه محاسبه هزینه‌ها و اجرای دقیق ضوابط با ضعف‌هایی همراه بوده؛ مسئله‌ای که نیازمند شفاف‌سازی فوری و برخورد جدی با متخلفان است تا اعتماد عمومی به این طرح حمایتی آسیب نبیند.