چرا در عنوان سپاه پاسداران نام ایران نیست؟ / علت عنوان شد

جواد منصوری گفت: در متن اساسنامه قید شد که سپاه پاسداران زیر نظر رهبری انقلاب فعالیت می‌کند،

کد خبر: ۲۱۳۳۱۹۶

۰۳ ارديبهشت ۱۴۰۵

به گزارش اقتصاد آنلاین به نقل از خبرآنلاین، دوم اردیبهشت ماه به نام سپاه پاسداران انقلاب اسلامی گره خورده است. سالروز تشکیل سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، فرصتی استااژ برای بازخوانی یکی از نهادهای اثرگذار در تاریخ معاصر کشور؛ نهادی که از دل روزهای پرالتهاب پس از انقلاب شکل گرفت و در ادامه مسیر، در حوزه‌های نظامی، فرهنگی، اقتصادی، امنیتی، دفاعی و اجتماعی نقش‌آفرینی کرد.

در همین راستا، جواد منصوری، نخستین فرمانده سپاه پاسداران درباره سالروز تشکیل سپاه پاسداران انقلاب اسلامی بیان کرد: در سال ۵۷، پیش از پیروزی انقلاب، به همراه تعدادی از دوستان مبارز در تهران و شهرستان‌ها، به یک جمع‌بندی درباره آینده انقلاب رسیدیم. این جمع‌بندی بر این اساس شکل گرفت که با توجه به تجربه صد سال گذشته تاریخ ایران، جنبش‌ها و انقلاب‌هایی که توسط مردم انجام شده بود، پس از پیروزی توسط دیگران مصادره شده و عملاً مردم نتوانسته بودند از زحمات و فداکاری‌های خود در جریان این جنبش‌ها ـ از دوره پیش از مشروطه و پس از آن گرفته تا جریان ملی شدن صنعت نفت و موارد مشابه ـ بهره‌برداری کنند.

می‌کردند. سرانجام، در دوم اردیبهشت ۱۳۵۸، شهید بهشتی به‌طور رسمی احکام اعضای شورای فرماندهی را ابلاغ کردند. این احکام در اختیار روزنامه‌ها قرار گرفت و از همان زمان، سپاه به‌عنوان یک سازمان رسمی در کشور آغاز به کار کرد. البته پیش از آن، حتی قبل از ۲۲ بهمن نیز فعالیت‌هایی در جریان انقلاب وجود داشت، اما از دوم اردیبهشت، این فعالیت‌ها به‌صورت رسمی و در قالب یکی از ارکان جمهوری اسلامی ادامه یافت.

منصوری با اشاره به اقدامات سپاه از زمان تشکیل تا به الآن گفت: نخست، در بخش امنیتی که طبیعتاً همه نقش سپاه را در این حوزه مشاهده کرده‌اند و تأثیرگذاری آن در این بخش بسیار چشمگیر بوده است. دوم، در حوزه دفاع از کشور که از همان روزهای ابتدایی تشکیل سپاه، این نهاد درگیر جریان‌های تجزیه‌طلب شد، سپس درگیر جنگ گسترده عراق علیه جمهوری اسلامی گردید و همچنین در شهرهای مختلف با جریان ضدانقلاب مواجه بود. بنابراین، سپاه برای حفظ امنیت و تمامیت ارضی کشور در سال‌های اولیه تأسیس، نقش بسیار تعیین‌کننده‌ای ایفا کرد که این مسئله قابل توجه است.

سپاه مهم‌ترین نقش را در حفظ و تقویت نظام داشته است

وی ادامه داد: در کنار این دو محور اصلی، سپاه به مسئولیت‌های اجتماعی خود نیز پرداخت؛ از جمله بهره‌گیری از نیروهای مردمی برای فعالیت‌های خدماتی و عمومی، و همچنین مشارکت در راهپیمایی‌ها و فعالیت‌های عمومی. در این مسیر، سپاه به کمک‌های مردمی و تقویت نهادهای انقلاب و نهادهای مردمی نیز کمک کرد. در آذرماه ۱۳۵۸ نیز، پس از طی یک فرآیند و بنا به نظر حضرت امام، بسیج مستضعفین در ذیل سپاه تشکیل شد. سازمان بسیج در واقع بخش گسترده و همگانی این مجموعه بود که عموم مردم را تحت پوشش قرار داد و در تحولات مختلف کشور، چه در دوران جنگ تحمیلی و چه در عرصه فعالیت‌های سازندگی و خدماتی و سایر حوزه‌ها، نقش مؤثری ایفا کرده است.

نخستین فرمانده سپاه با بیان اینکه اگر بخواهیم گزارشی کلی از عملکرد سپاه در چهل و هفت سال گذشته ارائه دهیم، به اعتقاد من می‌توان گفت این نهاد در یک معنا، مهم‌ترین نقش را در حفظ و تقویت نظام داشته است، گفت: با این حال، اگر بخواهیم به‌طور دقیق و جزئی مجموعه اقدامات سپاه را احصا کنیم، این کار تقریباً ممکن نیست؛ زیرا بسیاری از نیروهای سپاه در سراسر کشور خدمات بسیار ارزشمندی انجام داده‌اند که حتی در حد بیان شفاهی نیز بازگو نشده، چه برسد به اینکه به‌صورت مکتوب ثبت و تدوین شده باشد.

واژه «ایران» در عنوان نهایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی لحاظ نشد چون...

وی بیان کرد: در مجموع، اگر بخواهیم عملکرد و دستاورد سپاه را در این مدت جمع‌بندی کنیم، می‌توان گفت مهم‌ترین آن، حفاظت و حراست از انقلاب اسلامی بوده است. تأکید بر «انقلاب اسلامی» نیز از این جهت است که این مأموریت صرفاً به مرزهای جغرافیایی ایران محدود نمانده است. سپاه قدس به‌عنوان یکی از بخش‌های سپاه پاسداران، نقش خود را در منطقه خاورمیانه ایفا کرده و ابعاد فعالیت آن برای همگان روشن است.

بنابر گفته منصوری، حتی در زمان تدوین اساسنامه نیز این بحث مطرح بود که عنوان «سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران» انتخاب شود، اما ما با ذکر واژه «ایران» موافق نبودیم؛ زیرا معتقد بودیم این حرکت، در واقع متوجه کلیت امت‌های مسلمان و تحولات فراتر از مرزهای ملی است. بر همین اساس، واژه «ایران» در عنوان نهایی این نهاد لحاظ نشد. در نهایت، از مهم‌ترین ویژگی‌ها و عملکرد سپاه در این دوران می‌توان گفت که جریان‌های سیاسی کشور نه توانستند از سپاه به‌عنوان بازوی خود استفاده کنند و نه سپاه اجازه داد که جریان‌های سیاسی در ساختار آن نقش‌آفرینی کنند. بنابراین، سپاه به‌صورت عمیق و مستمر در خدمت انقلاب، نظام، مردم و رهبری باقی ماند.