پشت‌پرده سفر عراقچی به پاکستان / پیام متنی ایران به آمریکا چه بود؟

وزیر امور خارجه ایران در سفر به پاکستان حامل پاسخی به آخرین پیشنهاد آمریکا بوده است.

کد خبر: ۲۱۳۳۸۴۲

۰۶ ارديبهشت ۱۴۰۵

به گزارش اقتصادآنلاین به نقل از تابناک، وزیر خارجه ایران روز شنبه پس از پایان سفر خود به پاکستان، نسبت به تعهد واشنگتن به دیپلماسی ابراز تردید کرد، درست در شرایطی که دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، ناگهان سفر برنامه‌ریزی‌شده فرستادگانش به اسلام‌آباد را لغو کرد و اعلام داشت که از اعزام مذاکره‌کنندگان به سراسر جهان دست کشیده است.

این دو اعلامیه که در فاصله چند ساعت از یکدیگر منتشر شدند، ابهامات پیرامون هرگونه راهی برای پایان دادن به جنگی که آمریکا و اسرائیل در ۲۸ فوریه علیه ایران آغاز کردند را عمیق‌تر کرد و هر دو طرف را به این پرسش واگذاشت که آیا طرف مقابل با حسن نیت مذاکره می‌کند یا خیر.

ایران همزمان آمادگی و تردید خود را نشان می‌دهد

عراقچی پیش از حرکت به سمت مسقط، دیدارهای خود را در اسلام‌آباد با شهباز شریف، نخست‌وزیر پاکستان؛ اسحاق دار، وزیر خارجه؛ و عاصم منیر، فرمانده ارتش که شخصیت محوری در تلاش‌های میانجی‌گری است، به پایان رساند.

او بعداً در ایکس نوشت که سفرش به پاکستان «بسیار پربار» بوده و موضع ایران را در مورد «چارچوبی عملی برای پایان دائمی جنگ» به اشتراک گذاشته است.

اما عراقچی به هیچ وجه خوش‌بین نبود. او نوشت: «هنوز باید دید که آیا آمریکا واقعاً در مورد دیپلماسی جدی است یا خیر.»

گفته می شود عراقچی حامل پاسخ ایران به پیشنهاد آمریکا بوده است. پیش از این نیز متن هایی میان ایران و آمریکا با میانجیگری پاکستان رد و بدل شده بود.

به نظر می رسد هم در پیشنهاد آمریکا و هم در پاسخ ایران آن متون مورد نظر بوده است.

از ابتدای مذاکرات ایران و آمریکا با میانجیگری پاکستان، ابتدا متنی 10 ماده ای از سوی ایران به آمریکا ارائه شده است. متعاقب آن آمریکا پیشنهاد 9 ماده ای ارائه کرده است و متعاقبا ایران نیز متن جدیدی را به آمریکا ارائه داده بود.

نهایتا آمریکا پیشنهاد جدیدی به ایران از طریق «عاصم منیر» فرمانده ارتش پاکستان به ایران ارائه داده است که سفر عراقچی پاسخی به این متن بوده است.

پیشتر نیز اعلام شده بود که عراقچی برنامه‌ای برای دیدار مستقیم با مقامات آمریکایی ندارد و اسلام‌آباد به عنوان پلی برای انتقال پیشنهادات ایران عمل خواهد کرد، نه محلی برای مذاکرات رو در رو.

پس از ترک پاکستان، انتظار می‌رفت عراقچی برای بحث درباره تلاش‌های بیشتر برای پایان دادن به جنگ، رهسپار روسیه شود.

با این وجود اعلام شده که عراقچی بر اساس برنامه ریزی اعلام شده از سوی وزارت خارجه، وزیر امور خارجه قرار است بعد از پایان سفر به عمان و قبل از سفر به روسیه، مجددا دیداری از پاکستان داشته باشد.

گفته می‌شود بخشی از هیئت همراه وزیر خارجه ایران در جریان سفر به اسلام آباد، بعد از رایزنی‌ها در اسلام‌آباد برای مشورت و اخذ دستورالعمل‌های لازم در مورد مباحث مرتبط با خاتمه جنگ به تهران بازگشته و قرار است یکشنبه‌شب در اسلام‌آباد مجددا به عراقچی ملحق شوند.

ترامپ فرستادگان خود را به بهانه سردرگمی در تهران فراخواند

کاخ سفید پیشتر اعلام کرده بود که استیو ویتکاف و جرد کوشنر، فرستادگان ترامپ، برای گفتگوی حضوری با همتایان ایرانی خود عازم اسلام‌آباد هستند که به گفته کاخ سفید، «امیدوارم مذاکرات را به سمت حصول توافق پیش ببرد». ترامپ روز شنبه این طرح را لغو کرد و به فاکس نیوز گفت که به تیمش دستور داده عقب‌نشینی کنند.

او گفت: «ما همه برگ‌های برنده را در دست داریم. آنها هر وقت بخواهند می‌توانند با ما تماس بگیرند، اما شما دیگر پروازهای ۱۸ ساعته انجام نخواهید داد تا بنشینید و درباره هیچ چیز حرف بزنید.»

ترامپ همچنین مدعی شد: ایران یک کاغذ به ما داد. باید بهتر از این می‌بود. و جالب اینجاست که به محض لغو سفر کوشنر، ظرف ۱۰ دقیقه، یک کاغذ جدید بسیار بهتر دیگر را دریافت کردیم.

او همچنین ادعا کرد: ایران چیزهای زیادی پیشنهاد کرد، اما به اندازه کافی پیشنهاد نکرد. هنوز به تمدید آتش بس فکر نکردم.

از سوی دیگر، ترامپ در پلتفرم خود، تروث سوشال، زنجیره فرماندهی ایران را زیر سؤال برد. او نوشت: «جنگ داخلی و سردرگمی عظیمی در میان رهبری آنها وجود دارد. هیچ کس نمی‌داند چه کسی مسئول است، حتی خودشان.»

هنگامی که پرسیده شد آیا لغو مذاکرات به معنای از سرگیری خصومت‌هاست، ترامپ محتاطانه‌تر پاسخ داد: «نه. معنی آن این نیست. ما هنوز به آن فکر نکرده‌ایم.»

محاصره تنگه هرمز، بازارهای انرژی جهانی را تهدید می‌کند

در پس‌زمینه بن‌بست دیپلماتیک، بن‌بستی بر سر تنگه هرمز، گذرگاه باریکی که سهم قابل توجهی از نفت و گاز جهان از آن عبور می‌کند، قرار دارد. سپاه پاسداران انقلاب اسلامی روز شنبه اعلام کرد که بستن این آبراه یک موضع موقتی نیست، بلکه یک هدف راهبردی دائمی است.

سپاه از طریق کانال رسمی خود در تلگرام اعلام کرد: «کنترل تنگه هرمز و حفظ سایه بازدارندگی آن بر فراز آمریکا و حامیان کاخ سفید در منطقه، راهبرد قطعی ایران اسلامی است.»

آمریکا نیز با محاصره دریایی بنادر ایران واکنش نشان داده است و ایران فقط اجازه عبور جریان ناچیزی از کشتی‌ها را از تنگه داده است. فرماندهی مرکزی ارتش ایران هشدار داد که اگر محاصره دریایی آمریکا ادامه یابد، واشنگتن «مطمئن باشد که با پاسخ مواجه خواهد شد».

آنتونیو کاستا، رئیس شورای اروپا، خواستار بازگشایی فوری و بدون قید و شرط این آبراه شد. او گفت: «این برای تمام جهان حیاتی است.»

در جبهه لبنان، آتش‌بس به طور ناپایدار برقرار است

در جبهه لبنان این جنگ، ترامپ روز پنجشنبه تمدید سه هفته‌ای آتش‌بس را اعلام کرد و پس از دیدار با فرستادگان اسرائیلی و لبنانی، با خوش‌بینی درباره چشم‌انداز صلح صحبت کرد. اما وضعیت میدانی همچنان متزلزل باقی ماند.

مقامات بهداشتی لبنان روز شنبه گزارش دادند که حملات اسرائیل به مناطق نبطیه و بنت جبیل در جنوب، شش کشته برجای گذاشته است، حتی در حالی که تمدید آتش‌بس از نظر فنی همچنان به قوت خود باقی بود.

محمد رعد، رئیس فراکسیون پارلمانی حزب‌الله، از دولت لبنان خواست تا از مذاکرات مستقیم با اسرائیل خارج شود و هشدار داد که هرگونه توافق صلح پایدار از نوعی که ترامپ تصور می‌کند، در لبنان مورد اجماع ملی نخواهد بود. بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، این گروه را به تلاش برای خرابکاری در روند صلح متهم کرد.