سایه جنگ، تورم و نگرانی از آینده؛

گفت‌وگوی رمزگذاری شده رویترز با ایرانیان

موج تازه حملات آمریکا پس از دوره‌ای از آرامش نسبی، دوباره شماری از شهروندان ایرانی را با نگرانی درباره آینده، تورم، اشتغال و تأمین هزینه‌های زندگی روبه‌رو کرده است.

کد خبر: ۲۱۵۱۳۱۲

۲۶ تير ۱۴۰۵

به گزارش اقتصادآنلاین به نقل از رویترز، موج جدید حملات آمریکا به ایران، پس از برقراری یک آتش‌بس شکننده در ماه ژوئن، بار دیگر نگرانی‌ها درباره آینده را افزایش داده است.

افرادی که رویترز از طریق یک پیام‌رسان رمزگذاری‌شده با آنها گفت‌و‌گو کرده، از تشدید مشکلات اقتصادی و بلاتکلیفی درباره ادامه درگیری‌ها سخن گفته‌اند.

فشار اقتصادی، اختلال در کسب‌وکارها، محدودیت اینترنت و کاهش ارزش ریال، مهم‌ترین مشکلاتی است که چند شهروند ایرانی در این گفت‌و‌گو‌ها مطرح کرده‌اند.

نمی‌توانیم برای دو روز آینده برنامه‌ریزی کنیم

سمیه، عکاس ۴۰ساله ساکن تهران، تصویری از خرید هفتگی خود برای رویترز ارسال کرده و گفته است قیمت اقلام خریداری‌شده نسبت به پیش از جنگ تقریباً دو برابر شده است. این رقم روایت شخصی اوست و در گزارش رویترز با آمار رسمی مستقلی تأیید نشده است.

او اقتصاد را مهم‌ترین نگرانی مردم در میانه جنگ دانسته و گفته است شرایط زندگی هر روز دشوارتر می‌شود.

سمیه درباره بلاتکلیفی ناشی از درگیری‌ها گفت: «پراسترس‌ترین مسئله همین رفت‌وبرگشت است؛ یک روز جنگ است و روز دیگر صلح. نمی‌دانیم واقعاً چه اتفاقی خواهد افتاد و حتی نمی‌توانیم برای دو روز آینده برنامه‌ریزی کنیم.»

اینترنت، بیکاری و بدهی

امیر، مهندس نرم‌افزار ۳۰ساله ساکن سنندج، مدت کوتاهی پیش از آغاز جنگ همزمان با حملات آمریکا و اسرائیل در ۹ اسفند ۱۴۰۴ ازدواج کرده بود.

او می‌گوید از زمان محدودشدن اینترنت در جریان اعتراضات ژانویه، پیداکردن کار و تأمین هزینه‌های خانواده برایش دشوار شده است. مدت کوتاهی پس از برقراری دوباره اینترنت نیز جنگ آغاز شد و محدودیت‌های تازه، بار دیگر به کسب‌وکار‌های اینترنتی آسیب زد.

امیر که فعالیتش به دورکاری و دسترسی به اینترنت وابسته است، گفت در آن دوره عملاً نمی‌توانست کار کند و با بدهی سنگینی روبه‌رو شده بود. او تنها چند روز پیش شغل تازه‌ای پیدا کرد؛ اما اکنون با تشدید دوباره حملات و ضدحملات، درباره تداوم کار و درآمد خود اطمینان ندارد.

او همچنین از بی‌خوابی و فشار روانی ناشی از قطع ارتباط چندماهه با پدرش سخن گفته است؛ پدری که در آن مقطع در اقلیم کردستان عراق حضور داشت.

کاهش ارزش ریال و دورشدن رؤیای مهاجرت

نازنین، روان‌درمانگر ۳۴ساله ساکن سنندج، پیش‌تر قصد داشت برای ادامه تحصیل در مقطع دکترای روان‌شناسی از ایران خارج شود؛ اما کاهش ارزش ریال، هزینه مهاجرت را از توان مالی او خارج کرده است.

او گفت شاید بتواند برای دو ماه در ترکیه اقامت کند، اما منابع مالی و امکان لازم برای عملی‌کردن چنین تصمیمی را ندارد.

نگرانی درباره خانواده نیز نگاه او به مهاجرت را تغییر داده است. نازنین گفت در دوره‌های قبلی حملات، هنگامی که از خانواده‌اش دور بود، دائماً به این فکر می‌کرد که اگر خودش یا اعضای خانواده‌اش در حمله هوایی کشته شوند، چگونه با این اتفاق روبه‌رو خواهد شد.

سمیه نیز گفته است برنامه قبلی‌اش برای مهاجرت تحت‌تأثیر بحران ارزی متوقف شد. بااین‌حال، اکنون حتی در صورت فراهم‌شدن امکان خروج نیز تمایلی به ترک دائمی ایران ندارد؛ زیرا خانه، خانواده و زندگی او در ایران است.

نگرانی از گسترش نارضایتی اجتماعی

هیوا، ساکن مهاباد، نیز گفته است تمایلی به ترک ایران ندارد. او معتقد است فشار‌های اقتصادی که بر اثر جنگ تشدید شده، می‌تواند زمینه تحولات اجتماعی تازه‌ای را فراهم کند.

به گفته هیوا، اگر جنگ و روند کنونی تورم ادامه پیدا کند، احتمال بازگشت اعتراضات خیابانی افزایش خواهد یافت. این ارزیابی نظر شخصی اوست و رویترز آن را به‌عنوان پیش‌بینی قطعی مطرح نکرده است.

ماندن در خانه با وجود جنگ

امیر با وجود فشار‌های اقتصادی و روانی می‌گوید قصد ترک کشور را ندارد. او با اشاره به خاطرات مادرش از جنگ ایران و عراق گفت پدربزرگش در آن دوره تأکید می‌کرد که خانواده حتی در صورت مرگ نیز ترجیح می‌دهد زیر سقف خانه خود بماند.

او همچنین درباره دشواری‌های خروج از ایران پرسیده است: آیا مرز‌ها باز خواهند ماند؟ کشور‌های دیگر ایرانیان را خواهند پذیرفت؟ و آیا ممکن است آنها با شرایطی مشابه آوارگان سوری روبه‌رو شوند؟

هزینه اقتصادی بلاتکلیفی

روایت‌های گردآوری‌شده از سوی رویترز برخی مسیر‌های انتقال جنگ به زندگی روزمره را آشکار می‌کند: افزایش هزینه‌های زندگی، کاهش فرصت‌های شغلی، اختلال در کسب‌وکار‌های اینترنتی، افت قدرت خرید و دشوارترشدن مهاجرت.

در کنار خسارت‌های مستقیم، ادامه بلاتکلیفی میان جنگ و آتش‌بس نیز هزینه اقتصادی مستقلی دارد؛ زیرا خانوار‌ها و صاحبان کسب‌وکار را از برنامه‌ریزی، سرمایه‌گذاری و تصمیم‌گیری برای آینده بازمی‌دارد.