گزارش تحلیلی از نرخ بهره فدرال رزرو؛

بازتاب آینده نرخ بهره در بازار اوراق قرضه| چگونه جنگ مسیر سیاست پولی آمریکا را تغییر داد؟

بازده اوراق خزانه‌داری آمریکا پس ازدوران شوک انرژی و جنگ افزایش یافته است؛ رشدی که در اوراق دوساله شدیدتر بوده و نشان می‌دهد سرمایه‌گذاران مسیر نرخ بهره را بالاتر از برآوردهای پیش از جنگ می‌بینند.

کد خبر: ۲۱۵۳۳۰۳

۰۵ مرداد ۱۴۰۵

به گزارش اقتصادآنلاین، بازار اوراق قرضه آمریکا طی ماه‌های اخیر وارد یک بازقیمت‌گذاری گسترده شده است. میانگین بازده اوراق دوساله از ۳.۴۷ درصد در فوریه به ۴.۲۰ درصد در ژوئیه رسیده و بازده اوراق ۱۰ و ۳۰ساله نیز هم‌زمان افزایش یافته است. این حرکت نشان می‌دهد سرمایه‌گذاران در برابر خطر ماندگاری تورم، برای خرید اوراق بازده بیشتری مطالبه می‌کنند و احتمال حفظ نرخ بهره در سطوح بالا یا افزایش دوباره آن را جدی‌تر از گذشته می‌دانند.

نقطه چرخش بازار با آغاز جنگ و اختلال در مسیر‌های انتقال انرژی هم‌زمان شد. افزایش قیمت نفت، برآورد تورم آینده را بالا برد و انتظارات درباره مسیر سیاست پولی آمریکا را تغییر داد. وقتی بازار انتظار دارد فشار‌های تورمی ماندگارتر شود، احتمال می‌دهد فدرال‌رزرو نیز سیاست پولی سختگیرانه را برای مدت بیشتری حفظ کند. نتیجه این تغییر، افت قیمت اوراق، افزایش بازده و فشار فروش را رقم زده است.

محرک فوری این فروش گسترده، بازقیمت‌گذاری سریع مسیر نرخ بهره در پی افزایش قیمت نفت و نگرانی‌های تورمی بوده است. مقاومت اقتصاد آمریکا نیز به این حرکت کمک کرده، زیرا احتمال حفظ نرخ‌های بالا را تقویت می‌کند.

بازده سه سررسید چگونه بالا رفت؟

نمودار بازده اوراق دوساله، ۱۰ساله و ۳۰ساله نشان می‌دهد افزایش بازده در سراسر منحنی رخ داده، اما شدت آن یکسان نبوده است. میانگین بازده اوراق دوساله از ۳.۴۷ درصد در فوریه به ۴.۲۰ درصد در ژوئیه رسیده است؛ افزایشی معادل ۷۳ واحد پایه. در همین مدت، بازده ۱۰ساله از ۴.۱۳ به ۴.۵۷ درصد و بازده ۳۰ساله از ۴.۷۶ به ۵.۰۷ درصد افزایش یافته است.

رشد بیشتر بازده دوساله مهم‌ترین پیام این نمودار است. این سررسید بیش از اوراق بلندمدت به انتظارات بازار از تصمیم‌های فدرال‌رزرو حساس است؛ بنابراین جهش ۷۳ واحد پایه‌ای آن نشان می‌دهد سرمایه‌گذاران مسیر نرخ‌های کوتاه‌مدت آینده را بالاتر برده‌اند. افزایش بازده اوراق ۱۰ و ۳۰ساله نیز بیانگر نگرانی گسترده‌تر درباره تورم، نرخ‌های واقعی و ماندگاری هزینه بالای پول است.

البته بازده اوراق بلندمدت فقط با نرخ سیاستی تغییر نمی‌کند. انتظارات تورمی، عرضه اوراق خزانه‌داری و صرفی که سرمایه‌گذاران برای نگهداری اوراق بلندمدت مطالبه می‌کنند نیز بر این بخش از بازار اثر دارد. بااین‌حال، افزایش هم‌زمان هر سه سررسید پس از شوک انرژی نشان می‌دهد برآورد بازار از سطح آینده نرخ‌ها به‌طور محسوسی بالا رفته است.

عدد بازده ماه ژوئیه در این نمودار، میانگین روز‌های معاملاتی موجود تا ۲۳ ژوئیه ۲۰۲۶ است و میانگین نهایی ماه محسوب نمی‌شود.

عبور بازده دوساله از نرخ مؤثر چه معنایی دارد؟

نمودار دوم نشان می‌دهد میانگین بازده دوساله در فوریه ۳.۴۷ درصد بود؛ یعنی پایین‌تر از نرخ مؤثر وجوه فدرال در سطح ۳.۶۴ درصد. این وضعیت با انتظار بازار برای پایین‌تر آمدن نرخ‌های کوتاه‌مدت در آینده سازگار بود. اما از ماه مارس، بازده دوساله از نرخ مؤثر عبور کرد و در ژوئن به ۴.۱۱ درصد رسید؛ حدود ۴۸ واحد پایه بالاتر از نرخ مؤثر ۳.۶۳ درصدی.

نرخ مؤثر وجوه فدرال، نرخ واقعی معاملات وام یک‌شبه و بدون وثیقه میان نهاد‌های مالی در آمریکاست که می‌توانیم  برای ساده سازی آنرا معادل نرخ بهره در نظر بگیریم. فدرال‌رزرو محدوده هدف را تعیین می‌کند و این نرخ در عمل درون همان محدوده شکل می‌گیرد. بانک فدرال‌رزرو نیویورک نیز آن را براساس میانه وزنی حجم معاملات محاسبه می‌کند. به همین دلیل، نرخ مؤثر معیار نرخ جاری در بازار وجوه فدرال است.

قرارگرفتن بازده دوساله بالاتر از نرخ مؤثر با این برداشت سازگار است که سرمایه‌گذاران متوسط نرخ‌های کوتاه‌مدت دو سال آینده را بالاتر از نرخ جاری می‌بینند. این فاصله، انتظار برای ماندگاری نرخ‌های بالا یا افزایش دوباره آنها را تقویت می‌کند؛ هرچند نمی‌توان آن را معادل اندازه دقیق تصمیم بعدی فدرال‌رزرو دانست، زیرا بازده دوساله علاوه بر نرخ‌های مورد انتظار، صرف ریسک بازار را نیز در خود دارد.

بازار به سمت نرخ بهره بالاتر چرخید

نمودار زیر از ابزار فدواچ نشان می‌دهد بعد از آغاز جنگ و شروع تنش های نظامی سناریو کاهش نرخ بهره به مرور کمرنگ تر شد.

درست زمانی که چرخه سیاست انقباضی فدرال‌رزرو، که برای مهار تورم ناشی از افزایش نقدینگی کرونا در دوره ریاست قبلی آغاز شده بود، به مرحله‌ای خنثی رسید، گمانه‌زنی‌ها درباره بازگشت به سیاست‌های انبساطی و کاهش نرخ بهره مطرح شد. بااین‌حال، هم‌زمان با تشدید تنش‌های نظامی و اختلال در مسیرهای انتقال انرژی، احتمال کاهش نرخ بهره در محاسبات بازار کاهش یافت و عملاً این گزینه از روی میز کنار رفت. اکنون معامله‌گران، به‌دلیل نگرانی از افزایش تورم در آینده و فاصله‌داشتن تورم آمریکا از هدف ۲ درصدی فدرال‌رزرو که کوین وارش نیز بر آن تأکید کرده است، تثبیت نرخ بهره و حتی با  احتمالاتی کمتر، افزایش آن را محتمل‌ترین مسیر پیش‌روی سیاست پولی آمریکا می‌دانند.

درحالی‌که پیش‌تر زمزمه‌هایی درباره کاهش نرخ بهره و حرکت به‌سوی سیاست‌های پولی انبساطی شنیده می‌شد، جنگ و جهش قیمت نفت و انرژی معادلات را تغییر داد. افزایش دوباره نگرانی‌های تورمی، بازار را به سمت انتظار نرخ‌های بالاتر سوق داد و احتمال اتخاذ سیاست‌های سخت‌گیرانه‌تر از سوی فدرال‌رزرو را تقویت کرد؛ تغییری که اکنون بیش از همه در رشد بازده اوراق قرضه نمایان شده است.