یک اشتباه بزرگ در باور عمومی درباره ورزش و لاغری

بسیاری از مردم تصور می‌کنند با ورزش منظم وزن خود را به‌طور چشمگیری کاهش می‌دهند. اما بر اساس پژوهش‌ها ورزش به‌تنهایی معمولاً کاهش وزن متوسطی به همراه دارد و گاهی اصلاً تأثیری روی عدد ترازو نمی‌گذارد.

کد خبر: ۲۱۵۳۵۶۷

۰۶ مرداد ۱۴۰۵

به گزارش اقتصادآنلاین به نقل از ایرنا، اگر بیش از آنچه می‌خورید، کالری بسوزانید، وزن کم می‌کنید. همه این اصل ساده را می‌دانند، اما چرا با وجود ورزش منظم، بسیاری از مردم به نتیجه دلخواه نمی‌رسند؟

بدن ما این معادله را خیلی پیچیده‌تر از یک حساب سرانگشتی حل می‌کند. بسیاری از مردم با کاهش غذا و افزایش ورزش، سعی می‌کنند کسری کالری ایجاد کنند، اما تحقیقات نشان می‌دهد که ورزش به‌تنهایی معمولاً کاهش وزن چشمگیری به همراه ندارد و گاهی حتی تأثیری روی وزن ندارد.

چرا با ورزش‌کردن، وزن کم نمی‌کنیم

اگر با ورزش‌کردن وزن کم نمی‌کنید، تنها نیستید. بدن شما ممکن است با افزایش اشتها، شما را به خوردن بیشتر ترغیب کند یا بدون اینکه متوجه شوید، بقیه روز را کم‌تحرک‌تر باشید تا کالری‌های سوزانده‌شده را جبران کنید.

همچنین بدن با تکرار یک حرکت، یاد می‌گیرد که با انرژی کمتری آن را انجام دهد؛ یعنی همان کالری را با کارآیی بیشتری می‌سوزاند. این سازوکار که به آن صرفه‌جویی انرژی می‌گویند، ریشه در تاریخ تکامل انسان دارد و زمانی به بقای ما کمک می‌کرد، اما امروز یکی از بزرگ‌ترین موانع کاهش وزن است.

ورزش ممکن است محرک اصلی کاهش وزن نباشد، اما به نظر می‌رسد در حفظ وزن کاهش‌یافته نقشی کلیدی دارد. در مطالعه‌ای که روی بیش از هزار و ۱۰۰ نفر انجام شد، مشخص شد ورزش تأثیر چندانی بر مقدار وزنی که افراد در ابتدا کم می‌کردند نداشت، اما فعالیت بدنی بیشتر پس از کاهش وزن، به‌شدت با حفظ وزن مرتبط بود.

همچنین ورزش با بهبود‌های قابل‌اندازه‌گیری در سلامت از جمله کاهش التهاب، بهبود کنترل قند خون و افزایش حساسیت به انسولین (یعنی بدن بهتر به انسولین پاسخ می‌دهد) همراه است که همگی خطر بیماری‌هایی مانند دیابت نوع ۲ و بیماری‌های قلبی را کاهش می‌دهند. شواهد نشان می‌دهد ترکیب ورزش با دارو‌های کاهش وزن نیز می‌تواند به حفظ وزن بهتر از مصرف دارو به‌تنهایی کمک کند.

چگونه ورزش از بازگشت وزن جلوگیری می‌کند؟

دلایل این تناقض که ورزش برای کاهش وزن مؤثر نیست، اما از بازگشت وزن جلوگیری می‌کند کاملاً مشخص نیست، اما چند سازوکار می‌توانند توضیح‌دهنده باشند:

۱. افزایش مصرف انرژی در حالت استراحت: وقتی وزن کم می‌کنیم، مصرف انرژی در حالت استراحت کاهش می‌یابد. اما ورزش با افزایش مصرف انرژی روزانه، این کاهش را تا حدی جبران می‌کند؛

۲. حفظ توده عضلانی: کاهش وزن معمولاً با از دست‌دادن چربی و عضله همراه است. از دست‌دادن عضله، مصرف انرژی در حالت استراحت را کاهش می‌دهد؛ اما ورزش، به‌ویژه تمرینات قدرتی (مانند وزنه‌برداری یا پیلاتس)، به حفظ یا بازسازی توده عضلانی کمک می‌کند و سوخت‌وساز بدن را بالا نگه می‌دارد؛

۳. بهبود چربی‌سوزی: بدن پس از کاهش وزن، در استفاده از چربی برای انرژی ناکارآمدتر می‌شود، اما ورزش شدید می‌تواند چربی‌سوزی را بهبود بخشد؛

۴. کاهش هورمون استرس: ورزش با بهبود خواب، خلق‌وخو و کاهش استرس، سطح هورمون کورتیزول (هورمون استرس) را کاهش می‌دهد که این خود به کاهش ذخیره چربی کمک می‌کند.

هر ورزشی، مزایای خاص خود را دارد

همه افراد به ورزش پاسخ یکسانی نمی‌دهند و هر نوع تمرین مزایای خاص خود را دارد:

تمرینات هوازی (مانند پیاده‌روی سریع، دوچرخه‌سواری یا دویدن): کالری می‌سوزانند و در شدت بالا، توانایی بدن در سوزاندن چربی را افزایش می‌دهند.

تمرینات قدرتی (مانند وزنه‌برداری یا پیلاتس): به حفظ و افزایش توده عضلانی کمک می‌کند و سوخت‌وساز بدن را بالا نگه می‌دارند.

پژوهشگران توصیه می‌کنند برای حفظ وزن، حداقل ۱۵۰ تا ۲۵۰ دقیقه فعالیت متوسط در هفته انجام دهید. ورزش ممکن است قوی‌ترین ابزار برای کاهش وزن نباشد، اما می‌تواند به حفظ وزن کاهش‌یافته کمک کند و مهم‌تر از همه، فواید جسمی و روانی بسیاری فراتر از عدد روی ترازو ارائه می‌دهد.