خشم همیشگی؛ علامت کدام بیماری است؟ / از آلزایمر تا پرکاری تیروئید؛ علت مشخص شد

متخصصان هشدار می‌دهند که طغیان‌های مکرر خشم می‌تواند ریشه در بیماری‌های پنهانی مانند زوال عقل، دیابت، پرکاری تیروئید، نارسایی کبد و حتی عوارض دارو‌های کلسترول داشته باشد؛ پس قبل از قضاوت اخلاقی، به پزشک مراجعه کنید.

کد خبر: ۲۱۵۹۶۲۲

۰۶ شهريور ۱۴۰۵

با پیشرفت بسیاری از اشکال زوال عقل (مانند آلزایمر یا زوال عقل اجسام لویی)، افراد تمایل دارند که در ناامیدی به شدت واکنش نشان دهند. مقابله با حملات ناگهانی خشم می‌تواند به ویژه برای مراقب سخت باشد.

خشم یک احساس طبیعی و سالم است. اما طغیان‌های مکرر می‌تواند برای سلامتی شما مضر باشد. ممکن است احساساتی داشته باشید که باید آنها را مدیریت کنید، یا ممکن است دلیل پزشکی داشته باشد. تعدادی از بیماری‌ها و برخی از درمان‌های پزشکی، خشم را به عنوان یک عارضه جانبی دارند.

آیا ممکن است زوال عقل باشد؟

با پیشرفت بسیاری از اشکال زوال عقل (مانند آلزایمر یا زوال عقل اجسام لویی)، افراد تمایل دارند که در ناامیدی به شدت واکنش نشان دهند. مقابله با حملات ناگهانی خشم می‌تواند به ویژه برای مراقب سخت باشد. خشم یک علامت شایع است، بنابراین مراقبان باید یک قدم به عقب بردارند و به دنبال علت فوری آن باشند، چه ناراحتی جسمی باشد و چه مشکل در برقراری ارتباط.

{$sepehr_key_1744}

بنزودیازپین‌ها به طور گسترده برای تعدادی از بیماری‌های اضطرابی مانند اختلال هراس، اختلال استرس پس از سانحه (PTSD) و اختلال وسواس فکری-عملی (OCD) تجویز می‌شوند. پزشکان همچنین ممکن است از آنها برای درمان بی‌خوابی استفاده کنند. حملات خشم یک عارضه جانبی نادر، اما مضر این دارو‌ها است، به خصوص برای افرادی که از قبل شخصیت پرخاشگری دارند.

آیا ممکن است اوتیسم باشد؟

خشم برای افراد طیف اوتیسم غیرمعمول نیست. خشم می‌تواند ناگهان، ظاهراً از ناکجاآباد، بروز کند و سپس به همان سرعت ناپدید شود. عوامل محرک شامل استرس، اضافه بار حسی، نادیده گرفته شدن و تغییر در روال عادی زندگی است. فرد مبتلا به اختلال طیف اوتیسم ممکن است در برقراری ارتباط مشکل داشته باشد و این امر اوضاع را دشوارتر می‌کند. آنها حتی ممکن است متوجه نشوند که از روی خشم رفتار می‌کنند. بخشی از راه حل، آگاهی بیشتر از خود و موقعیت‌ها است.

آیا ممکن است علت آن داروی کلسترول باشد؟

استاتین‌ها به‌طور گسترده برای کاهش کلسترول تجویز می‌شوند. اما برخی مطالعات نشان می‌دهند که این دارو‌ها با پرخاشگری نیز مرتبط هستند. متخصصان می‌گویند که پایین بودن سطح کلسترول، سطح سروتونین (هورمون شادی) را نیز کاهش می‌دهد؛ امری که می‌تواند منجر به زودرنجی و افسردگی شود.

آیا ممکن است علت آن افسردگی باشد؟

تحریک‌پذیری اغلب با ناامیدی همراه است. به‌ویژه مردان مبتلا به افسردگی، بیشتر مستعد فوران‌های خشونت‌آمیز هستند. این حالت اغلب «خشمِ معطوف به درون» توصیف می‌شود، اما می‌تواند به سمت بیرون نیز هدایت شود. این اختلال خلقی با دارو و روان‌درمانی قابل‌درمان است.

آیا ممکن است علت آن دیابت باشد؟

وقتی به فردی گفته می‌شود که به بیماری جدی‌ای مانند دیابت مبتلا است، احتمالاً احساسات گوناگونی، از جمله خشم، را تجربه می‌کند. افراد ممکن است از اینکه مجبور به تغییر سبک زندگی خود هستند، دلخور یا ناراضی باشند. همچنین ممکن است نگران تأثیر این بیماری بر آینده خود باشند. در مورد دیابت، ارتباطی میان افت قند خون (پایین‌تر از حد طبیعی) و از کوره در رفتن وجود دارد. دلیل آن این است که هورمون‌های کنترل‌کننده سطح گلوکز (قند) خون، همان هورمون‌هایی هستند که استرس را نیز تنظیم می‌کنند. بنابراین، کنترل سطح گلوکز می‌تواند کمک‌کننده باشد.

تشنج صرعی نوعی اختلال الکتریکی در مغز است که می‌تواند باعث لرزش غیرقابل‌کنترل و حتی از دست دادن هوشیاری شود. این وضعیت می‌تواند برای فرد ترسناک و گیج‌کننده باشد. اگرچه نادر است، اما گاهی افراد بلافاصله پس از تشنج، واکنش‌های پرخاشگرانه یا تند نشان می‌دهند. همچنین افراد مبتلا به صرع بیشتر ممکن است احساس خجالت، افسردگی و اضطراب داشته باشند. گاهی اوقات دارو‌های ضدتشنج می‌توانند باعث تغییرات رفتاری یا فوران خشم شوند، به‌ویژه در کودکان.

آیا ممکن است علت آن نارسایی کبد باشد؟

طب چینی میان خشم مزمن و عملکرد ضعیف کبد ارتباط قائل می‌شود. اگر التهاب که مرحله اولیه بیماری‌هایی مانند سیروز و هپاتیت است درمان نشود، می‌تواند به کبد آسیب برساند. هنگامی که کبد دچار نارسایی می‌شود، دیگر قادر به دفع مواد سمی از بدن نیست. تجمع این سموم می‌تواند منجر به «انسفالوپاتی کبدی» شود؛ نوعی اختلال مغزی که باعث تغییرات شخصیتی و از دست دادن کنترل رفتار می‌گردد.

آیا ممکن است علت آن سندرم پیش از قاعدگی (PMS) یا یائسگی باشد؟

شاید برخی مردان در این باره شوخی کنند، اما بی‌قراری و تنشِ ناشی از دوران قاعدگی زنان، واقعی است. در اختلال ملال پیش از قاعدگی (PMDD) که شکل شدیدتر، اما کمتر شایعِ PMS است خشم می‌تواند بسیار شدید باشد. سطح هورمون‌های استروژن و پروژسترون در هفته‌ی پیش از قاعدگی کاهش می‌یابد؛ امری که می‌تواند بر سطح سروتونین نیز تأثیر بگذارد. همین افت هورمونی، علت نوسانات خلقیِ مرتبط با دوران یائسگی نیز هست.

آیا ممکن است علت آن سکته مغزی باشد؟

سکته مغزی می‌تواند به مغز آسیب جسمی وارد کند. اگر این عارضه بخشی از مغز را که مسئول احساسات است تحت تأثیر قرار دهد، می‌تواند منجر به تغییرات رفتاری، از جمله افزایش تحریک‌پذیری شود. بروز چنین تغییری پس از یک رویداد تکان‌دهنده و سرنوشت‌ساز، امری معمول است.

آیا ممکن است علت آن پرکاری تیروئید باشد؟

پرکاری تیروئید (هایپرتیروئیدیسم) وضعیتی است که در آن غده تیروئید بیش از حد هورمون تیروئید تولید می‌کند. این هورمون تأثیر مستقیمی بر خلق و خوی فرد دارد و این وضعیت را با افزایش تنش و اضطراب مرتبط می‌سازد. درمان این بیماری با دارو انجام می‌شود.

آیا ممکن است علت آن بیماری ویلسون باشد؟

این اختلال ژنتیکی نادر باعث تجمع مس در کبد یا مغز می‌شود. اگر بیماری لوب پیشانی مغز را که با شخصیت فرد مرتبط است درگیر کند، می‌تواند موجب تحریک‌پذیری شدید و خشم مفرط شود.

اگر تصور می‌کنید یکی از این بیماری‌ها یا روش‌های درمانی ممکن است عامل خشم شما باشد، با پزشک خود مشورت کنید.

آیا برای مدیریت خشم خود به کمک نیاز دارید؟ از پزشک خود بخواهید شما را به یک مشاور ارجاع دهد.

در اینجا چند راهکار مفید دیگر نیز ارائه شده است:

تمرین تنفس عمیق و گفتگوی مثبت با خود را امتحان کنید.

درباره احساسات خود صحبت کنید و از حمایت دیگران بهره‌مند شوید.

فهرستی از افکار خشمگینانه خود تهیه و ثبت کنید.

بیان قاطعانه و صحیح خواسته‌ها و احساسات خود را به شیوه‌ای سالم و سازنده بیاموزید.

سعی کنید جنبه‌های طنزآمیز موقعیت‌ها را نیز ببینید.