اگر جزو این افراد هستید، گوجه نخورید

گوجه‌فرنگی منبع خوبی از لیکوپن، ویتامین C، فیبر و پتاسیم است، اما برای برخی افراد مانند مبتلایان به رفلاکس معده، مشکلات گوارشی، حساسیت غذایی یا بیماری پیشرفته کلیوی، مصرف آن ممکن است مناسب نباشد.

کد خبر: ۲۱۶۰۱۶۲

۰۹ شهريور ۱۴۰۵

گوجه‌فرنگی سرشار از مواد مغذی مانند ویتامین C، پتاسیم، فیبر و لیکوپن است؛ آنتی‌اکسیدانی که با سلامت قلب و کاهش خطر برخی بیماری‌های مزمن ارتباط دارد.

با این حال، مصرف منظم گوجه‌فرنگی برای همه افراد کاملاً بدون مشکل نیست. در برخی شرایط، به‌ویژه در افرادی که مشکلات گوارشی، آلرژی‌های غذایی یا بعضی بیماری‌های زمینه‌ای دارند، خوردن گوجه‌فرنگی ممکن است باعث بروز علائم ناخوشایند شود.

{$sepehr_key_2077}

۱. ممکن است رفلاکس معده را تشدید کند
گوجه‌فرنگی به‌طور طبیعی اسیدی است و می‌تواند در برخی افراد مبتلا به بیماری رفلاکس معده به مری (GERD) باعث تشدید علائم شود.
در این بیماری، اسید معده به سمت مری بازمی‌گردد و موجب تحریک آن می‌شود. خود گوجه‌فرنگی باعث ایجاد رفلاکس نمی‌شود، اما در افرادی که از قبل به رفلاکس مبتلا هستند، مصرف آن ممکن است سوزش سر دل و علائم برگشت اسید را تشدید کند.

محصولات تهیه‌شده از گوجه‌فرنگی مانند سس گوجه و کچاپ نیز ممکن است برای برخی افراد مشکل‌سازتر باشند، زیرا معمولاً اسیدی‌تر هستند.

۲. مصرف زیاد ممکن است باعث ناراحتی معده شود

گوجه‌فرنگی حاوی قند طبیعی فروکتوز است که بدن برخی افراد در هضم آن مشکل دارد.

اگر فروکتوز به‌خوبی جذب یا هضم نشود، باکتری‌های روده می‌توانند آن را تخمیر کنند و در نتیجه علائم زیر ایجاد میشود:

نفخ
دل‌درد و گرفتگی شکم
اسهال
یبوست
ناراحتی معده
این مشکل ممکن است در افرادی که دستگاه گوارش حساسی دارند یا به بیماری‌هایی مانند سندروم روده تحریک‌پذیر (IBS) مبتلا هستند، بیشتر دیده شود.

البته بیشتر افراد با مصرف مقدار متعادل گوجه‌فرنگی مشکلی ندارند و این علائم بیشتر در افراد مستعد و در صورت مصرف مقادیر زیاد ممکن است بروز کند.

۳. ممکن است علائم آلرژی ایجاد کند

آلرژی به گوجه‌فرنگی نسبتاً نادر است، اما ممکن است رخ دهد.

گوجه‌فرنگی می‌تواند در برخی افراد باعث سندروم آلرژی دهانی شود. این وضعیت معمولاً با خارش، سوزش یا احساس گزگز موقتی در دهان پس از خوردن گوجه‌فرنگی خام همراه است.

این واکنش در افرادی که به برخی علف‌ها یا گرده‌های گیاهان حساسیت دارند، ممکن است بیشتر دیده شود. برخی میوه‌ها و مواد غذایی دیگر مانند هلو، کرفس، خربزه و پرتقال نیز می‌توانند در این افراد واکنش مشابه ایجاد کنند.

برای بعضی افراد، گوجه‌فرنگی پخته بهتر از نوع خام تحمل می‌شود، زیرا حرارت می‌تواند ساختار برخی پروتئین‌های مسئول واکنش آلرژیک را تغییر دهد.

۴. ممکن است در افراد حساس به هیستامین مشکل ایجاد کند

گوجه‌فرنگی در گروه مواد غذایی حاوی مقادیر بالاتر هیستامین قرار می‌گیرد. هیستامین ماده‌ای طبیعی است که توسط سلول‌های سیستم ایمنی آزاد می‌شود و در دفاع از بدن نقش دارد.

افرادی که دچار عدم تحمل هیستامین هستند و بدنشان در تجزیه این ماده مشکل دارد، ممکن است پس از مصرف مکرر مواد غذایی حاوی هیستامین، علائم زیر را تجربه کنند:

خارش
عطسه
گرفتگی بینی
سردرد
گرگرفتگی
با این حال، پژوهش‌ها درباره عدم تحمل هیستامین همچنان در حال تکمیل است و واکنش افراد به غذا‌های حاوی هیستامین می‌تواند بسیار متفاوت باشد.

۵. افراد مبتلا به بیماری پیشرفته کلیوی ممکن است مجبور به محدود کردن مصرف گوجه باشند

گوجه‌فرنگی منبع خوبی از پتاسیم است و برای بیشتر افراد، این موضوع مشکلی ایجاد نمی‌کند.

اما در افراد مبتلا به بیماری مزمن کلیوی پیشرفته، کلیه‌ها ممکن است نتوانند پتاسیم اضافی را به‌خوبی از بدن دفع کنند. در نتیجه، سطح پتاسیم خون افزایش می‌یابد؛ وضعیتی که به آن هایپرکالمی گفته می‌شود و در موارد شدید می‌تواند عوارض جدی ایجاد کند.

به همین دلیل، افراد مبتلا به بیماری کلیوی یا کسانی که برخی دارو‌های افزایش‌دهنده پتاسیم، از جمله بعضی دارو‌های فشار خون یا دارو‌های استروئیدی، مصرف می‌کنند، بهتر است پیش از افزایش مصرف گوجه‌فرنگی و سایر مواد غذایی سرشار از پتاسیم با پزشک یا متخصص تغذیه مشورت کنند.

فواید خوردن گوجه‌فرنگی چیست؟

با وجود این موارد، برای بیشتر افراد سالم، گوجه‌فرنگی یک ماده غذایی مغذی و مفید است و مصرف منظم آن می‌تواند بخشی از یک رژیم غذایی متعادل باشد.

گوجه‌فرنگی سرشار از مواد مغذی است مانند:

لیکوپن
ویتامین C
پتاسیم
فولات
فیبر.
برخی پژوهش‌ها نیز مصرف بیشتر گوجه‌فرنگی را با کاهش کلسترول LDL، بهبود عملکرد عروق، کاهش فشار خون و کاهش خطر بیماری‌های قلبی مرتبط دانسته‌اند. همچنین شواهدی درباره احتمال کاهش خطر برخی سرطان‌ها وجود دارد.

گوجه‌فرنگی خام بهتر است یا پخته؟

جالب اینکه پختن گوجه‌فرنگی می‌تواند جذب لیکوپن را افزایش دهد. حرارت دیواره سلول‌های گیاهی را تجزیه می‌کند و باعث می‌شود این آنتی‌اکسیدان راحت‌تر در بدن جذب شود.

متخصصان تغذیه همچنین توصیه می‌کنند گوجه‌فرنگی پخته همراه با یک منبع چربی سالم مانند روغن زیتون مصرف شود؛ زیرا وجود چربی می‌تواند جذب لیکوپن را بیشتر کند.

در نهایت، هر روز گوجه بخوریم یا نه؟
برای بیشتر افراد سالم، مصرف روزانه گوجه‌فرنگی بی‌خطر است و می‌تواند راهی ساده برای دریافت فیبر، ویتامین‌ها، پتاسیم و آنتی‌اکسیدان‌ها باشد.

اما اگر بعد از خوردن گوجه‌فرنگی دچار سوزش معده، نفخ، درد شکم، خارش یا سایر علائم غیرعادی می‌شوید، بهتر است میزان مصرف خود را بررسی کنید و در صورت تداوم علائم با پزشک یا متخصص تغذیه مشورت کنید.

در واقع، گوجه‌فرنگی را نباید یک «ابرغذا» دانست که حتماً باید هر روز و به مقدار زیاد مصرف شود؛ تنوع در رژیم غذایی همچنان بهترین رویکرد برای دریافت مجموعه‌ای از مواد مغذی مورد نیاز بدن است.