نایب‌رئیس کمیسیون کشاورزی اتاق ایران در گفت‌وگو با اقتصادآنلاین؛

سرنوشت کالا‌های اساسی در صورت ادامه محاصره دریایی | اثر ادامه اختلال در تنگه‌هرمز تا ۶ ماه آینده

نایب رئیس کمیسیون کشاورزی اتاق ایران با اشاره به افزایش هزینه انرژی، قیمت کالاها و سایر هزینه‌های تولید در پی ادامه محاصره دریایی، گفت: بسیاری از واحدهای تولیدی از نقطه سربه‌سر عبور کرده و به سمت زیان‌دهی حرکت می‌کنند.

کد خبر: ۲۱۶۰۴۷۳

۱۲ شهريور ۱۴۰۵

مسیحا حیدریان؛ اختلال در تنگه هرمز فقط یک مسئله مرتبط با حمل‌ونقل دریایی نیست؛ اثر آن می‌تواند از مسیر واردات به انبارها، بازار کالا و در نهایت سفره خانوارها برسد. با این حال، ایران برای تامین نیازهای خود فقط به این آبراه وابسته نیست و مرزهای شمالی و شرقی کشور در ماه‌های اخیر اهمیت بیشتری پیدا کرده‌اند.

در این باره، امیر یوسفی، نایب‌رئیس کمیسیون کشاورزی اتاق ایران در گفت‌وگو با اقتصادآنلاین از ظرفیت این مسیرها، وضعیت تامین کالاهای اساسی و فشار افزایش هزینه‌ها بر تولید می‌گوید و درباره تبعات احتمالی افزایش قیمت بنزین نیز توضیح می‌دهد.

مشروح گفت‌وگوی اقتصادآنلاین را با امیر یوسفی در ادامه می‌خوانید.

{$sepehr_key_2293}

واردات کالاهای اساسی از مسیرهای جایگزین تنگه هرمز امکان‌پذیر است

* آقای یوسفی؛ اگر اختلال در تنگه هرمز تا ۶ ماه آینده ادامه پیدا کند، ایران از نظر ذخایر ارزی، کالاهای اساسی و انرژی در چه شرایطی قرار می‌گیرد؟ آیا امکان پایان ذخایر ایران از نظر کالاهای اساسی وجود دارد؟

سوال سختی است و شاید بیشتر باید سیاسیون درباره آن اظهارنظر کنند، اما از نظر تامین کالاهای اساسی، بخش زیادی از این کالاها امکان تولید داخل دارند و اگر برنامه منظم و مناسبی برای تولید آنها داشته باشیم، می‌توانیم نیاز کشور را در داخل تامین کنیم.

البته در بحث کالاهای اساسی، مسئله نهاده‌ها مطرح است و در زمینه تامین نهاده‌ها محدودیت‌هایی داریم، اما از این بابت نگرانی بسیار شدیدی نداریم. موجودی انبارهای داخل کشور نیز در زمینه کالاهای اساسی مورد نیاز با توجه به شرایط حاد جنگ، مورد توجه دولت و نظام قرار گرفته است.

از طرف دیگر، ما همیشه با تحریم‌ها و مشکلات ناشی از آن مواجه بوده‌ایم و خوشبختانه مسیرهای ورود کالا به کشور فقط به تنگه هرمز محدود نمی‌شود. از مرزهای دیگر نیز امکان تامین کالاهای مورد نیاز وجود دارد.

* به جای تنگه هرمز، از چه مسیرهایی می‌توان واردات را انجام داد؟

مرزهای شمالی، مرزهای شرقی و مسیرهای دریایی و زمینی مختلفی در اختیار داریم. مراودات ایران با پاکستان در حال افزایش است و روابط تجاری با کشورهای آسیای میانه نیز توسعه پیدا کرده است. بخشی از کالاها نیز از طریق دریای خزر امکان ورود به کشور دارند.

این‌طور نیست که همه مسیرهای تجاری کشور به یک مسیر یا یک مرز محدود باشد. برخی کشورها ممکن است فقط یک یا دو مسیر برای واردات داشته باشند، اما ایران از نظر مرزهای زمینی و دریایی، ظرفیت‌های متعددی برای ورود کالا دارد.

هزینه واردات از مسیرهای جایگزین افزایش می‌یابد

* با توجه به اختلال در تنگه هرمز، مسیرهای جایگزینی مانند دریای خزر و چابهار تا چه اندازه می‌توانند نیاز وارداتی و صادراتی ایران را پوشش دهند؟

با توجه به شرایط موجود، فکر نمی‌کنم با بحران بسیار شدیدی مواجه شویم. البته استفاده از مسیرهای جایگزین بدون هزینه نیست و قطعا هزینه تامین و انتقال کالا افزایش پیدا می‌کند.

وقتی قرار باشد محموله‌ای با کشتی‌های بزرگ وارد شود و بتوانیم آن را از بازارهای متنوع و با قیمت مناسب تهیه کنیم، طبیعی است که استفاده از مسیرهای جایگزین هزینه بیشتری داشته باشد. با این حال، ظرفیت‌های مختلفی برای تامین نیازهای کشور وجود دارد.

در حال حاضر در مرزهای شمالی کشور، چه از مسیر دریایی، چه زمینی و چه ریلی ظرفیت‌هایی ایجاد شده است. شاید در گذشته هیچ‌گاه در بحث واردات و صادرات از این مسیرها در چنین حجمی استفاده نمی‌کردیم، اما امروز بخش قابل توجهی از نیاز کشور از این مسیرها تامین می‌شود.

همچنین روابط تجاری با کشورهای آسیای میانه، پاکستان و برخی کشورهای دیگر در حال گسترش است و بخشی از نیازهای کشور از طریق همین تعاملات تامین می‌شود.

افزایش قیمت‌ها فشار بیشتری بر معیشت مردم و تولید وارد می‌کند

* به نظرتان افزایش قیمت کالاهای اساسی در داخل در کنار احتمال افزایش قیمت بنزین، زنگ خطر اعتراضات جدید را به صدا درنمی‌آورد؟

دولت باید با توجه به شرایط اقتصادی مردم تصمیم‌گیری کند. زمانی افزایش قیمت‌ها قابل مدیریت است که با درآمد مردم همخوانی داشته باشد و خانوارها بتوانند منابع و هزینه‌های خود را مدیریت کنند.

واقعیت این است که مجموعه اتفاقاتی که در این مدت رخ داده، فشار زیادی به بخش تولید وارد کرده است. افزایش قیمت کالاها، حذف یارانه‌ها، افزایش قیمت سوخت، رشد هزینه برق کارخانه‌ها و سایر هزینه‌های اضافی، شرایط دشواری برای واحدهای تولیدی ایجاد کرده است.

بسیاری از واحدهای تولیدی شاید در مقطعی به نقطه سربه‌سر رسیده بودند، اما اکنون در حال حرکت به سمت زیان‌دهی هستند. برخی مجموعه‌ها برای حفظ شرایط موجود و ادامه فعالیت، چراغ کارخانه را روشن نگه داشته‌اند، اما عملا با زیان تولید می‌کنند. دولت باید همه این جوانب را در نظر بگیرد. اگر قرار است افزایش قیمتی اتفاق بیافتد، نباید فشار آن فقط روی مردم و بخش تولید قرار بگیرد.

افزایش ناگهانی قیمت بنزین قابل پذیرش نیست

* با توجه به فشارهای موجود آیا احتمال شکل‌گیری اعتراضات در صورت ادامه افزایش قیمت‌ها وجود دارد؟

نمی‌توان انتظار داشت در چنین شرایطی هیچ اعتراضی وجود نداشته باشد. بالاخره فشار اقتصادی تا حدی قابل تحمل است، اما دولت باید شرایط را مدیریت کند و با توجه به وضعیت فعلی اقتصاد و معیشت مردم تصمیم بگیرد.

* درباره افزایش قیمت بنزین هم بحث‌های مختلفی مطرح شده است. آیا افزایش قیمت سوخت می‌تواند فشار تورمی بیشتری ایجاد کند؟

طبق آخرین اخباری که مطرح شده، بحث قیمت‌هایی مانند ۷۵ یا ۸۰ هزار تومان برای بنزین مطرح بوده، اما ظاهرا به سمت قیمت‌های معقول‌تر رفته‌اند؛ برای مثال افزایش قیمت از پنج هزار تومان به ۱۰ هزار تومان. چنین افزایشی را می‌توان تا حدی مدیریت کرد و امکان پذیرش آن بیشتر است.

اما اینکه یک‌باره قیمت بنزین پنج هزار تومان به ۸۰ هزار تومان برسد، طبیعتا قابل پذیرش نیست و با شرایط فعلی اقتصاد و وضعیت معیشتی مردم همخوانی ندارد.