چرخش مهم چین در سیاست تجاری/ چین یک‌طرفه تعرفه‌ها را صفر کرد

به گزارش اقتصاد آنلاین، چین اعلام کرد که از اول ماه می‌سال ۲۰۲۶ تعرفه‌های گمرکی واردات تمامی کالا‌ها از ۵۳ کشور آفریقایی را که با پکن روابط دیپلماتیک دارند لغو خواهد کرد. این تصمیم در راستای تقویت همکاری تجاری و اقتصادی میان چین و آفریقا گرفته شده است و شامل حذف تعرفه بر همه خطوط تعرفه کالا‌ها خواهد بود.

در بیانیه‌ای که رسانه‌های رسمی چین امروز شنبه منتشر کردند، آمده است که این اقدام در چارچوب تلاش‌های گسترده‌تر پکن برای ارتقای دسترسی صادرکنندگان آفریقایی به بازار چین و حفـظ رشد روابط تجاری با کشور‌های آفریقایی انجام می‌شود. علاوه بر لغو تعرفه‌ها، چین قصد دارد با امضای توافق‌نامه‌های مشترک با کشور‌های آفریقایی روند تجارت را بیش از پیش تسهیل و دسترسی به بازار را افزایش دهد.

این تصمیم سابقه چند ساله دارد؛ چین پیش‌تر تعرفه صفر برای واردات از کشور‌های کم‌تر توسعه‌یافته آفریقایی را مجاز کرده بود و از سال ۲۰۲۴ آن را به ۳۳ کشور آفریقایی توسعه داد. اکنون این سیاست به همه کشور‌های آفریقایی دارای روابط دیپلماتیک با چین گسترش یافته و به‌نحوی یکپارچه‌سازی فرصت‌های تجاری برای این کشور‌ها را هدف قرار داده است.

کارشناسان اقتصادی می‌گویند لغو تعرفه بر واردات آفریقایی می‌تواند صادرات کالا‌های متنوع از قبیل محصولات کشاورزی، مواد خام، و صنایع سبک را برای تولیدکنندگان آفریقایی رقابتی‌تر کند. گزارش‌های قبلی نشان داده‌اند که پس از اجرای تعرفه صفر برای کشور‌های کم‌تر توسعه‌یافته، واردات چین از آفریقا رشد دو رقمی داشته و ورود محصولاتی مانند قهوه، کاکائو و میوه‌های گرمسیری افزایش یافته است.

از سوی دیگر، تحلیلگران سیاست تجارت بین‌الملل معتقدند این گسترش معافیت‌های گمرکی می‌تواند رقابت اقتصادی چین با دیگر قدرت‌های بزرگ اقتصادی را تشدید کند و به ویژه فرصت‌های تازه‌ای برای کشور‌های آفریقایی در بازار بزرگ مصرفی چین ایجاد نماید.

چین در سال‌های گذشته سیاست تعرفه صفر را ابتدا محدود به کشور‌هایی با کم‌ترین توسعه یافته انجام داد و سپس آن را گسترش داد.

در سال ۲۰۲۴ تعرفه صفر برای ۳۳ کشور آفریقایی به اجرا درآمد.

اکنون با تصمیم جدید، این معافیت تعرفه برای ۵۳ کشور آفریقایی که با پکن روابط دیپلماتیک دارند اعمال خواهد شد و تنها کشور آفریقایی که خارج از این فهرست است، اسواتینی است که روابط دیپلماتیک رسمی با چین ندارد.

چین با برداشتن تعرفه‌های واردات از ۵۳ کشور آفریقایی نه‌تنها به دنبال تقویت روابط سیاسی و اقتصادی خود با این کشورهاست، بلکه قصد دارد نفوذ خود در قاره آفریقا را تثبیت کند و کشور‌های آفریقایی را به سمت همکاری بیشتر با پکن جذب نماید. این اقدام نوعی دیپلماسی اقتصادی است که بدون نیاز به فشار یا دخالت نظامی، چین را به شریک مطمئن و قابل اعتماد برای آفریقا تبدیل می‌کند.

از منظر اقتصادی، حذف تعرفه‌ها به چین ضرر مستقیم نمی‌زند؛ بلکه با افزایش واردات مواد خام و کالا‌های اولیه، صنایع داخلی چین از منابع پایدار و ارزان بهره‌مند می‌شوند و زنجیره تأمین داخلی تقویت می‌شود. علاوه بر این، این استراتژی به چین کمک می‌کند در رقابت با آمریکا، اتحادیه اروپا و سایر قدرت‌های اقتصادی موقعیت خود را در آفریقا مستحکم کند و با ایجاد روابط تجاری بلندمدت، سود اقتصادی غیرمستقیم و فرصت‌های سیاسی بیشتری به دست آورد.