چرا خودروهای خارجی در ایران چند برابر قیمت جهانی فروخته می‌شوند؟

به گزارش اقتصادآنلاین، سید ولی الله مقدس، قیمت برخی خودروهای وارداتی در بازار ایران فاصله قابل‌توجهی با ارزش جهانی آن‌ها دارد؛ به‌گونه‌ای که مدل‌هایی مانند بی‌ام‌و ۷۳۵ با قیمتی چند برابر بازارهای بین‌المللی عرضه می‌شوند. کارشناسان، محدودیت واردات، تعرفه‌های سنگین، نوسانات ارزی و ساختار غیررقابتی بازار خودرو را از مهم‌ترین عوامل شکل‌گیری این شکاف قیمتی می‌دانند.

حتماً شنیده‌اید که گفته می‌شود اگر در ایران درآمد دلاری داشته باشید، سطح زندگی شما با همان میزان درآمد از بسیاری از نقاط دنیا بهتر خواهد بود؛ اما در حوزه خودرو این موضوع کاملاً صادق نیست.

قیمت بی‌ام‌و ۷۳۵ به‌عنوان یکی از لوکس‌ترین خودروهای بازار ایران اعلام شده است: ۹۰ میلیارد تومان با تحویل ۴۵ روزه و ۱۱۰ میلیارد تومان با تحویل فوری. به‌عبارت دیگر، با احتساب نرخ دلار ۱۹۰ هزار تومانی، قیمت این خودرو در ایران حدود ۶۰۰ هزار دلار است؛ یعنی حدود ۶ برابر قیمت آن در بازار جهانی. باورکردنی نیست، اما بی‌ام‌و خودروی ۶۰۰ هزار دلاری ندارد و در بازارهای جهانی کمتر کسی حاضر است چنین مبلغی را برای محصولات این شرکت پرداخت کند. حتی قیمت فانتوم گران‌ترین خودروی تولیدی زیرمجموعه فوق‌لوکس این شرکت، یعنی رولزرویس، از حدود ۵۰۰ هزار دلار آغاز می‌شود.

لندکروزر و پاترول در کشورهای همسایه مانند امارات که از پرفروش‌ترین خودروهای آن بازارها محسوب می‌شوند، قیمتی بیش از ۶۰ میلیارد تومان، معادل حدود ۳۰۰ هزار دلار دارند و این موضوع چندان تعجب‌آور نیست. با این حال، در ایران حتی اگر فردی میلیاردها تومان سرمایه داشته باشد، ممکن است مجبور شود برای خرید محصول یک برند اقتصادی مانند تویوتا یا نیسان، هزینه‌ای معادل قیمت یک خودروی لامبورگینی پرداخت کند.

در این میان، برخی افراد نیز با تحریک احساسات عمومی مطرح می‌کنند که این خودروها نباید وارد کشور شوند؛ دیدگاهی که می‌تواند از قیمت‌های نجومی خودروها نیز خطرناک‌تر باشد. اگر امروز یک دستگاه نیسان رونیز ۲۰ سال کارکرده، حدود ۵ میلیارد تومان، معادل ۲۶ هزار و ۳۰۰ دلار قیمت دارد، نتیجه همین تفکری است که بر اساس آن، عده‌ای معتقد بوده‌اند واردات برخی خودروها ضرورتی ندارد و مانع ورود آن‌ها شده‌اند.

 بازار خودروی ایران شرایطی پیچیده دارد؛ به‌گونه‌ای که در کنار انتقاد از قیمت‌های بالا، باید نگران این باشیم که تصمیمی گرفته نشود که واردات برخی خودروها، با وجود تمام هزینه‌های اضافی که مصرف‌کننده ناچار به پرداخت آن‌هاست، متوقف شود.

در بسیاری از کشورها، خودروهای لوکس با وجود قیمت بالا، همچنان تحت تأثیر رقابت، تعرفه‌های منطقی و سازوکارهای بازار آزاد قرار دارند. اما در ایران، محدودیت‌های واردات، تعرفه‌های سنگین، نوسانات نرخ ارز و سال‌ها سیاست‌گذاری محدودکننده باعث شده است قیمت برخی خودروها چندین برابر ارزش واقعی آن‌ها در بازار جهانی باشد.

پرسش مهم این است که اگر همین خودرو در کشورهای دیگر با کسری از این قیمت قابل خریداری است، چرا مصرف‌کننده ایرانی باید چنین بهایی را پرداخت کند؟ پاسخ این پرسش را باید در سال‌ها سیاست‌گذاری، محدودیت واردات و ساختار غیررقابتی بازار خودرو جست‌وجو کرد؛ بازاری که همچنان یکی از گران‌ترین بازارهای خودرو در جهان محسوب می‌شود.