بازگشت واشنگتن به بازار ارز | آمریکا برای نجات ین دست به مداخله زد
وزارت خزانهداری آمریکا روز جمعه (۹ مرداد ۱۴۰۵) در اقدامی کمسابقه برای حمایت از ین ژاپن وارد بازار ارز جهانی شد و با خرید این ارز، نخستین مداخله مشترک واشنگتن و توکیو در بیش از یک دهه گذشته را رقم زد.
به گزارش اقتصادآنلاین به نقل از رویترز، این اقدام آمریکا در حالی انجام شد که ارزش ین به پایینترین سطوح خود در حدود ۴۰ سال اخیر رسیده و نگرانیها از بیثباتی بازارهای مالی و ارزی جهان را افزایش داده است.
وزارت خزانهداری آمریکا برای نخستین بار از سال ۲۰۱۱ بهطور مستقیم در حمایت از ین ژاپن وارد عمل شد. آخرین بار واشنگتن پس از زلزله و سونامی ویرانگر ژاپن و در هماهنگی با کشورهای گروه هفت برای تثبیت بازار ارز از ین حمایت کرده بود.
این بار نیز هدف اصلی، جلوگیری از ادامه سقوط ارزش پول ملی ژاپن بود؛ ارزی که در هفتههای اخیر تحت فشار اختلاف نرخ بهره میان آمریکا و ژاپن و خروج سرمایه، به پایینترین سطح خود از سال ۱۹۸۶ (۴۰ سال) رسیده است.
سازوکار مداخله ارزی آمریکا
بر اساس گزارش روزنامه فایننشال تایمز، بانک فدرال رزرو نیویورک به نمایندگی از وزارت خزانهداری آمریکا و از طریق دو بانک بزرگ والاستریت، گلدمن ساکس و مورگان استنلی، اقدام به فروش یورو و خرید ین کرد.
اگرچه حجم دقیق این عملیات اعلام نشده، اما این اقدام بهعنوان نخستین مداخله مستقیم آمریکا در بازار ین طی بیش از یک دهه گذشته، توجه گسترده بازارهای مالی را به خود جلب کرده است.
عکس رویترز که برنامه آمریکا را فاش کرد
پیش از انتشار رسمی خبر، وزارت خزانهداری آمریکا به تعدادی از بانکها اطلاع داده بود که ممکن است همان روز در بازار ارز مداخله کند و از آنها خواسته بود برای اجرای این عملیات آماده باشند.
در همین حال، رویترز در جریان نشست کابینه آمریکا در کمپ دیوید، تصویری از دفترچه یادداشت اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، منتشر کرد که در بخش «کارهای انجامدادنی» عبارت «خرید ین ژاپن (JPY) به ارزش ۵ تا ۱۰ میلیارد دلار» روی آن دیده میشد؛ تصویری که بهعنوان تأییدی غیررسمی بر برنامه دولت آمریکا برای مداخله در بازار ارز تلقی شد.

واکنش فوری بازار ارز
بر اساس دادههای مؤسسه LSEG، نرخ برابری دلار که طی هفتههای اخیر تا حدود ۱۶۴ ین صعود کرده و بالاترین سطح خود از سال ۱۹۸۶ را ثبت کرده بود، پس از انتشار خبر به حدود ۱۵۷.۶ ین کاهش یافت؛ در حالی که پیش از آن حوالی ۱۵۸.۹ ین معامله میشد.
ژاپن میلیاردها دلار برای دفاع از ین هزینه کرد
دادههای بانک مرکزی ژاپن نشان میدهد توکیو احتمالاً در روز پنجشنبه حدود ۵۸.۹۷ میلیارد دلار برای خرید ین و حمایت از ارزش پول ملی خود هزینه کرده است.
همچنین روزنامه نیکی، معتبرترین خبرگزاری اقتصادی در ژاپن گزارش داد این کشور در جریان معاملات بازار نیویورک نیز بار دیگر در بازار ارز مداخله کرده تا از ادامه سقوط ین جلوگیری کند.
ابزار جدید ژاپن برای ادامه حمایت از ین
وزارت دارایی ژاپن همزمان در شبکه اجتماعی ایکس اعلام کرد که مقامات پولی این کشور برای مدیریت نقدینگی و حفظ ثبات بازار، «طیف گستردهای از ابزارها» را در اختیار دارند. یکی از مهمترین ابزارها، تسهیلات بازخرید فدرال رزرو (FIMA Repo Facility) است؛ سازوکاری که در سال ۲۰۲۰ و همزمان با همهگیری کرونا ایجاد شد.
این ابزار به بانکهای مرکزی خارجی از جمله ژاپن اجازه میدهد بدون فروش اوراق خزانه آمریکا، این اوراق را نزد فدرال رزرو وثیقه بگذارند و در مقابل، نقدینگی دلاری دریافت کنند. به این ترتیب، ژاپن میتواند برای مداخله در بازار ارز به دلار دسترسی داشته باشد، بدون آنکه ناچار به فروش گسترده اوراق خزانه آمریکا شود؛ اقدامی که میتوانست بازار بدهی آمریکا را با نوسان شدید مواجه کند.
چرا این مداخله اهمیت دارد؟
کارشناسان معتقدند ورود مستقیم آمریکا به بازار ارز، نشاندهنده آن است که سقوط ین دیگر صرفاً یک مشکل داخلی برای ژاپن نیست و به موضوعی نگرانکننده برای ثبات بازارهای مالی جهان تبدیل شده است.
تداوم ضعف ین علاوه بر افزایش هزینه واردات و تشدید تورم در ژاپن، میتواند جریان سرمایه، بازار اوراق قرضه آمریکا، نرخ ارز سایر کشورهای آسیایی و حتی انتظارات سرمایهگذاران نسبت به سیاستهای پولی بانکهای مرکزی را تحت تأثیر قرار دهد.
به همین دلیل، بسیاری از تحلیلگران مداخله مشترک واشنگتن و توکیو را یکی از مهمترین تحولات بازار ارز در سال ۲۰۲۶ ارزیابی میکنند.