زمان افزایش قیمت بنزین در شهریور ۱۴۰۵ / نرخ چهارم بنزین لیتری ۳۰ هزار تومان است؟

گروه اقتصادی اقتصادآنلاین؛ شایعات درباره افزایش قیمت بنزین و اجرای نرخ‌های جدید، بار دیگر فضای خبری کشور را تحت‌تأثیر قرار داده است. در روزهای اخیر، ادعاهایی درباره تعیین قیمت ۳۰ هزار تومانی برای بنزین و همچنین اجرای نرخ‌های جدید در استان کرمان مطرح شده؛ اما تا این لحظه، هیچ نرخ نهایی و مصوبه رسمی و مکتوبی از سوی دولت اعلام نشده است.

در همین حال، افزایش سهمیه بنزین کارت سوخت شخصی شهروندان استان کرمان به ۱۶۰ لیتر از ابتدای شهریور، گمانه‌زنی‌ها درباره تغییر در سازوکار توزیع سوخت را افزایش داده است؛ بااین‌حال، اظهارات رسمی نشان می‌دهد تصمیم نهایی دولت درباره مدل اجرایی و قیمت بنزین هنوز اعلام نشده است.

زمان افزایش قیمت بنزین مشخص شد؟

اسماعیل سقاب اصفهانی، رئیس سازمان بهینه‌سازی و مدیریت راهبردی انرژی، ۲۴ مرداد اعلام کرده بود که هیچ‌یک از مدل‌های پیشنهادی درباره بنزین هنوز به تصویب نهایی دولت نرسیده است و پیش‌بینی می‌شود دولت در بازه ۱۰ تا ۱۵ روز آینده تصمیم نهایی را اتخاذ کند.

امروز ۲۹ مرداد است؛ بنابراین از زمان اعلام این بازه، پنج روز گذشته و هنوز تصمیم رسمی دولت درباره قیمت یا نحوه اجرای طرح جدید بنزین منتشر نشده است. او تأکید کرده بود پیش از اجرای هر تصمیم، جزئیات آن با مردم در میان گذاشته می‌شود و قرار نیست در موضوع بنزین «شگفتانه»‌ای ایجاد شود.

بنزین ۳۰ هزار تومانی؛ ادعا یا مصوبه رسمی؟

یاسر جبرائیلی، فعال سیاسی، در واکنش به اخبار مربوط به نرخ‌های اعلام‌شده برای بنزین در کرمان، مدعی شد: «بنزین ۸۷ هزار تومانی در کرمان عملیات فریب بود. بنزین شده لیتری ۳۰ هزار تومان و به‌زودی اجرایی می‌شود.»

با وجود انتشار این اظهارنظر، تاکنون هیچ مقام دولتی قیمت ۳۰ هزار تومانی بنزین را به‌عنوان نرخ قطعی و نهایی تأیید نکرده است. بنابراین، این رقم فعلاً در حد یک ادعا و موضع شخصی است و نمی‌توان آن را مصوبه اجرایی دولت تلقی کرد.

سه مدل پیشنهادی دولت برای مدیریت بنزین

رئیس سازمان بهینه‌سازی و مدیریت راهبردی انرژی پیش‌تر از بررسی سه روش برای مدیریت مصرف و توزیع بنزین خبر داده بود:

• روش نخست: قیمت بنزین تغییر نکند، اما توزیع روزانه سوخت تا سقف تولید ۱۲۱ میلیون لیتری انجام شود و پس از اتمام این میزان، عرضه در جایگاه‌ها متوقف شود.
• روش دوم: تولید روزانه ۱۲۱ میلیون لیتر میان خودروهای موجود توزیع شود و مصرف مازاد بر سهمیه با نرخ آزاد تأمین شود؛ مدلی نزدیک به طرحی که قرار بود در کرمان اجرا شود.
• روش سوم: سهمیه بنزین به‌جای خودرو، به افراد اختصاص یابد؛ چه خودرو داشته باشند و چه نداشته باشند.

بر اساس توضیحات ارائه‌شده، در مدل سوم حدود ۳۰ میلیون لیتر در روز به حمل‌ونقل عمومی و تاکسی‌های اینترنتی و غیراینترنتی اختصاص خواهد یافت تا هزینه جابه‌جایی افزایش پیدا نکند. همچنین، سهم تقریبی هر فرد می‌تواند ماهانه ۳۰ لیتر باشد و قابلیت انتقال یا خریدوفروش داشته باشد.

ماجرای نرخ چهارم بنزین در کرمان چه بود؟

محمدرضا عارف، معاون اول رئیس‌جمهوری، اعلام کرده است که دولت پس از بررسی‌های کارشناسی، موضوع تعیین نرخ چهارم بنزین را در دستور کار قرار داده بود و استان کرمان نیز برای اجرای آزمایشی طرح در نظر گرفته شده بود.

بااین‌حال، عارف توضیح داد که مسئولان استان کرمان پیش از هماهنگی نهایی با مرکز، تصمیم به اجرای این سیاست گرفتند و دولت پس از رسانه‌ای شدن موضوع، دستور توقف اجرای آن را صادر کرد. او همچنین تأکید کرد نرخی که در فضای رسانه‌ای مطرح شده بود، با تصمیم‌های موردنظر دولت تفاوت داشته است.

سهمیه اول بنزین کاهش پیدا می‌کند؟

معاون اول رئیس‌جمهوری گفته است دولت قصدی برای کاهش سهمیه اول بنزین ندارد، اما کاهش تدریجی سهمیه دوم در چارچوب اصلاح سیاست یارانه‌ای سوخت دنبال می‌شود. به گفته عارف، هدف دولت حرکت تدریجی به سمت سازوکاری است که یارانه انرژی بیشتر به مصرف‌کنندگان و اقشار آسیب‌پذیر برسد.

او با اشاره به فاصله میان تولید و مصرف بنزین اعلام کرده است که متوسط تولید روزانه بنزین حدود ۱۱۰ میلیون لیتر و متوسط مصرف حدود ۱۴۰ میلیون لیتر است؛ موضوعی که فشار واردات و هزینه یارانه سوخت را افزایش داده است.