اختلاف ۵میلیون بشکه‌ای عبور نفت از تنگه هرمز| ۳ سناریوی اختلاف آمار آمریکا و شرکت‌های ردیابی کشتی‌ها

اقتصادجهان؛ میزان نفت خامی که از طریق تنگه هرمز، گلوگاه باریک و راهبردی، از خاورمیانه خارج می‌شود اهمیت زیادی دارد؛ زیرا همین نفت است که راهی آسیا می‌شود؛ بزرگ‌ترین منطقه مصرف‌کننده انرژی جهان که از زمان حمله آمریکا و اسرائیل به ایران در ۲۸ فوریه، بیشترین آسیب را از پیامد‌های این درگیری دیده است.

رایت روز ۱۲ اوت در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «به لطف تلاش‌های هماهنگ ارتش آمریکا و متحدان ما در خلیج فارس، میانگین هفت‌روزه نفت خروجی از تنگه هرمز در حال حاضر به نزدیک ۹ میلیون بشکه در روز رسیده است.»

او همچنین اضافه کرد، با احتساب ۵ تا ۷ میلیون بشکه در روز که از طریق خطوط لوله و تأسیسات صادراتی که اخیراً ارتقا یافته‌اند از منطقه خارج می‌شود، مجموع جریان نفت در حال حاضر به طور میانگین حدود ۱۵ میلیون بشکه در روز است. حتی دونالد ترامپ نیز در همین مقطع مدعی شده که آمریکا کنترل تنگه هرمز را در دست دارد و عبور نفت در حال افزایش است.

این رقم به معنای آن است که مجموع صادرات نفت خاورمیانه به حدود ۷۵ درصد حجم صادرات پیش از آغاز درگیری رسیده است؛ و اگر ارقام رایت دقیق باشند، به این معنا خواهد بود که بازار نفت آن‌قدر که بیشتر تحلیلگران تصور می‌کنند با کمبود عرضه مواجه نیست.

شرکت Kpler چه می‌گوید؟

مشکل اینجاست که ارقام رایت با داده‌های ارائه‌شده از سوی چندین شرکت ردیابی کشتی‌ها همخوانی ندارد.

رایت دوره زمانی دقیق مربوط به میانگین هفت‌روزه خود را مشخص نکرده است؛ اما داده‌های شرکت تحلیل کالا Kpler نشان می‌دهد صادرات نفت خام از طریق تنگه هرمز در هفته‌ای که از ۲۷ ژوئیه آغاز شد، تنها ۲.۷۷ میلیون بشکه در روز بوده است.

این رقم در هفته‌ای که از ۳ اوت آغاز شد به ۱.۷۴ میلیون بشکه در روز کاهش یافت؛ و حتی در بهترین هفته از زمان آغاز درگیری نیز، تنها ۶.۹۸ میلیون بشکه در روز طی هفت روز منتهی از ۲۹ ژوئن از این مسیر خارج شده است.

صادرات کل نفت خاورمیانه

این رقم شامل محموله‌هایی است که از بندر ینبع عربستان سعودی در دریای سرخ خارج می‌شوند و همچنین محموله‌های صادراتی عمان و تأسیسات فجیره در امارات متحده عربی را نیز دربرمی‌گیرد.

داده‌های Kpler نشان می‌دهد محموله‌های نفت خام در هفته آغازشده از ۳ اوت، ۹.۵۳ میلیون بشکه در روز بوده و میانگین چهار هفته‌ای آن نیز ۱۲.۲۶ میلیون بشکه در روز بوده است.

داده‌های LSEG Oil Research، که فقط محموله‌هایی را در نظر می‌گیرد که در حال بارگیری هستند، بارگیری شده‌اند، در مسیر انتقال قرار دارند یا تخلیه شده‌اند، نشان می‌دهد صادرات نفت خام خاورمیانه در ۱۲ روز نخست اوت ۹.۳۳ میلیون بشکه در روز بوده است؛ رقمی که نسبت به ۱۲.۳۵ میلیون بشکه در روز در ژوئیه کاهش یافته است.

داده‌های ردیابی نشان می‌دهد که مجموع صادرات نفت خاورمیانه همچنان به‌طور قابل‌توجهی پایین‌تر از سطح پیش از درگیری است؛ داده‌های Kpler نشان می‌دهد این محموله‌ها در سه ماه منتهی به پایان فوریه، به طور میانگین ۱۸.۷ میلیون بشکه در روز بوده‌اند.

ورود نفت به کشور‌های مصرف‌کننده

اگر ارقام رایت دقیق باشند، منطقی است که داده‌های واردات نیز افزایش ورود نفت از خاورمیانه را نشان دهند. در ماه ژوئیه، واردات نفت خام از خاورمیانه جهش کرد؛ به طوری که Kpler میزان ورود نفت را ۱۳.۲۷ میلیون بشکه در روز اعلام کرده که از این میزان ۱۰.۸۶ میلیون بشکه در روز در بنادر آسیایی تخلیه شده است.

این رقم نسبت به ۹.۲۶ میلیون بشکه در روز در ماه آوریل افزایش داشته است؛ آوریل پایین‌ترین سطح ثبت‌شده در داده‌های Kpler از سال ۲۰۱۳ تاکنون بود. با این حال، رقم ژوئیه همچنان فاصله زیادی با میانگین ۱۸.۷۱ میلیون بشکه در روز طی سه ماه پیش از آغاز جنگ ایران داشت.

رقم بالای ژوئیه همچنین به این دلیل بود که تعداد زیادی از نفتکش‌ها توانستند در جریان آتش‌بس میان آمریکا و ایران از تنگه هرمز عبور کنند؛ آتش‌بسی که پس از حمله در اواسط ژوئن حدود سه هفته ادامه داشت.

چرا این اختلاف ایجاد شده؟

آنچه داده‌های ردیابی کشتی‌ها نشان می‌دهد، وجود شکافی بین ۳ تا ۵ میلیون بشکه در روز میان میزان نفتی است که این شرکت‌ها می‌توانند مشاهده و ردیابی کنند و مقداری که رایت مدعی است از خاورمیانه در حال صادرات است. برای توضیح این شکاف، سه احتمال اصلی وجود دارد.

۱. ارقام ارائه‌شده از سوی رایت و وزارتخانه تحت مدیریت او درست است و شرکت‌های ردیابی، برخی محموله‌های مخفیانه‌ای را که خارج از دید انجام می‌شوند شناسایی نمی‌کنند.

۲. رایت و وزارتخانه‌اش واقعاً به ارقام خود باور دارند، اما در شمارش محموله‌ها دچار اشتباه شده‌اند.

۳. رایت می‌داند ارقامش دقیق نیستند، اما با این حال این اطلاعات را منتشر می‌کند، زیرا با روایت سیاسی رئیس خود، دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، همخوانی دارد؛ روایتی که تلاش می‌کند نشان دهد جنگ به خوبی پیش می‌رود.

انتظار برای آمار واردات

اگر واقعاً ۱۵ میلیون بشکه در روز نفت از منطقه خارج شود، این موضوع باید طی شش هفته آینده در آمار ورود محموله‌ها مشخص شود؛ زیرا نفتکش‌ها برای رسیدن به مقاصد مختلف در سراسر جهان به زمان نیاز دارند.

ترجمه: آناهیتا محبعلی